Wednesday, August 28, 2013

Америкт ирээд өөрийгөө голсон минь: Гадаадад дээд боловсрол эзэмшихийн давуу тал


Би Америкт суралцахаар ирсээр яг нэг жил өнгөрч байна. Энэ хугацаанд их ч юм сурлаа, их ч юм үзлээ, олон ч хүнтэй танилцлаа. Одоогийн байдлаар ийм сайхан нөхцөлд тэтгэлгээр суралцах завшаан тохиосонд сэтгэл хангалуун явна. Гэхдээ энд ирээд хичээлдээ орсон цагаас эхлэн миний нэг анзаарч, анзаарсаныхаа үндсэн дээр харамсаж байгаа юм бол “баклаврынхаа зэргийг гадаадад хийх минь яав даа” гэдэг харуусал байлаа.

       Би гадаадад өөрийнхөө чадлаар сурах гэж оролдоогүй биш оролдсоон. Яаж оролдсон бэ гэхээр 10 жилээ төгсөөд, МУИС-ийн Олон Улсын Харилцаа, Гадаад Хэл Соёлын Сургуулиудад конкурс өгөөд тэнцдэг тэр хавар би зуны амралтаа өнгөрөөхөөр тухайн үед Германд байсан ээж аав дээрээ очсон юм. Зуны амралт дуусваа. Гэтэл би яагаад ч юм Монголд буцаж очиж сурмааргүй санагдаад гэрийнхэнтэйгээ ярьж байгаад гэнэт Лондон явахаар шийдэв. (Өмнө нь жоохон охин байхдаа ээж аавынхаа буянаар нилээн хэдэн жилийг өнгөрөөсөн хоёр дахь эх орон минь байлаа). Ингээд аав бид хоёрын Лондон явах виз авах мэддэг ганц боломжит арга нь хэлний курст бүртгүүлэх байв. Зориг шулуудан ганцаараа Дуесэлдорф хот руу явж визанд орлоо. Виз гардаг юм байна. Яв л гэсэн үг байв...


...Ингээд 17 настай би аавынхаа өгсөн 170 еврог атгаад, шөнийн автобусанд суугаад
хонгилын үзүүрт цухуйх гэрэл рүү тэмүүлсээр (Channel tunnel гээд Франц Англи хоёрыг холбосон хонгилоор явсаныг ч хэлэх үү) Лондонгийн Виктория буудал дээр буулаа... Цааш өчнөөн адал явдал, ээдрээ тулгарсан хэдий ч уртхан түүхийг товчлоход би их сургуульд орох тэтгэлэг олж чадаагүй. Шулуухан хэлэхэд би яаж олохоо ч мэдэхгүй явсан хүн. Хэдэн их сургуулийн хаалгаар шагайж үзсэн, хүмүүсээс ойр зуур зөвлөгөө авсан, гэхдээ зорилгодоо хүрч чадаагүй. Одоо бодоход би ямар ч төлөвлөгөөгүй, цагийг нь тулгасан юм хийж байв. (Иймэрхүү байдлаар тухайн үеийн сэтгэлийн хөөрлөөр шийдэж байхын оронд алсаас төлөвлөөд, эртнээс бэлдээд, яг таг болгочихоод ялбал дээр шүү!) Эхний ээлжинд ээжийнхээ найзуудынд хоног төөрүүлээд, ажил олмогцоо тусдаа гарч байрны мөнгөө төлөх хэрэгтэй болсон. Ингээд өглөөн цагаар хэлний курсдээ суугаад (12 настайгаасаа хойш дахиад Англи орчинд хэлээ үзэж байгаа минь тэр), үдээс хойш нь ажлаа хийдэг байлаа. Өдөр хоног өнгөрсөөр нэг мэдсэн би Лондонд 8 сар болчихсон байв. Нэг өдөр аавтайгаа утсаар ярьлаа. Жаал жуул сонин сайхан ярьж байгаад хоёулаа гүнзгий сэдэв рүү оров. Тэгсэн аав маань: “Чи насаараа л цагийн ажил хийх гээгүй юм бол ирсэн нь дээр дээ миний охин” гэлээ. Тэгээд бодоод байсан нээрээ л ямар ч утга учиргүй өнөө маргаашаа аргацааж, Лондонг ч үзээгүй биш, ядаж байхад тухайн үед амьдрахад дэлхийн хамгийн үнэтэй хот байсныг хэлэх үү, ер нь цаашид ирээдүйгүй амьдралаар амьдарч байв. Ингээд би 2004 онд эх орондоо эргэн ирлээ. Нэг жил хойшлуулсан байсан хувиараа авч их сургуулийн оюутан болов.

Лондон. 12.1.2004
МОНГОЛ УЛСЫН ДЭЭД БОЛОВСРОЛЫН СИСТЭМ

Их сургуулийн хичээлийн VI байр
Сургууль гэдэг үүднээсээ эхлээд л “эрдмийн өргөө” шиг байх ёстой санагддаг. Хүүхэд залуус сургууль руугаа очих гэж тэмүүлдэг байвал хичнээн сайхан. Орчин нь сайхан бол хүмүүс тэгэх л байх. Гэтэл 2004 онд МУИС-ийн ОУХС-ийн байр тийм байсангүй. МУИС-ийн Газарзүйн Сургуулийн хичээлийн байрыг түрээслээд, нурж унах гэж байгаа, ягаан байшинд хичээл ордог байв. Энэ жил Өнөөдөр сонин дээр хулгана, жоом, мөөгөнцөртэйгээрээ хүртэл дуудуулсан байна лээ. http://mongolnews.mn/p/41028
Ангиуд нь нарны гэрэл бараг тусахгүй, шал нь доош цөмөрчихмөөр, ширээ сандал нь хаанаас гуйсан юм болдоо гэмээр янз янз, эсвэл хүрэлцэхгүй чихэлдээстэй, коридоор нь ганц худгаас ер нь нэх дутахгүй нарийхан, харанхуй байсан нь одоо ч нүдэнд харагдаж байна. Өвлийн хар хүйтэнд халаалт байхгүй, оюутнууд курткатайгаа хичээлээ хийнэ. Курткатай хичээл тэмдэглээд, тэрийгээ ойлгоно гэж юу байхав ээ дээ. Би энд сурч төгссөн сургуулиа муулах гээгүй. Гэхдээ бодит байдал ийм л байгаа. 

Сүүлд 2006 онд шинэ байранд ороод суралцах орчин хамаагүй сайжирсан. Гэхдээ л тэр аймар байранд одоо өөр сургуулийн оюутнууд сурч байгаа гээд боддоо…

Багш нар
За би одоо нэр ус заагаад яахав, хүний мууг үзэх гэсэн биш. Гэхдээ гурван жил сурсан хугацаанд үзсэн харсан, болсныг л өөрийнхөөрөө бичье. Субъектив биш объектив хүлээж аварыг бодоорой. 
            Багш нар дотроо олон янз бий. Зарим нь хичээлдээ бараг ирдэггүй багш нар байсан. Байсхийгээд л цонхолчихно. Би ч яахав замын цаана амьдардаг байсан болохоор гэртээ хариад л дараагийн хичээл дээр ирдэг байсан. Гэтэл хөөрхий гэр нь 1-р хороололд юмуу, 13т байдаг байсан оюутнууд орчих газар байхгүй, ойр хавийн кафе, сургуулийн коридороор л цагийг өнгөрөөдөг байсан.
            Зарим багш нар үе үе лонх цохьчихсон ирнээ. Тийм үед бол хичээл үнэхээр утгагүй санагдаж байгаа юм чинь. Идэвхтэй хэд нь хий гэснийг нь хиймэр аядана. Назгай хэд нь араар хөзөрдөж хов жив ярьж, сэргэлэн хэд нь дараагийн хичээлийнхээ гэрийн даалгаврыг бие биенээсээ хуулж суудаг байсан.

            Бас зарим багш нар байна. Ямар ч харилцааны соёл байхгүй. Би бүр нэг багшийг өөрийнхөө оюутныг “новш чинь” гэж хараахыг нүдээр харж чихээрээ сонссон. Угаасаа тэрний ааштайг хүн бүр мэднэ. Гэхдээ бусдын хүүхдүүдийг соён гэгээрүүлэх ам тангараг өгсөн, тэр тусмаа эх болох эмэгтэй хүн байж шавь нараа тэгэж дуудаж болохгүй ээ. Энийг уншвал өөрийгөө ч мэдэж байгаа байх.
            За хэсэг багш нар нь гэрийн даалгавар юмуу, “бие даах ажил” гэж баахан барууны номны канондсон хуудсуудыг орчуулах даалгавар өгнө. Би өөрийн ч гэлтгүй, хамаатай садан, найз нөхөд, ахан дүүсийн гуйлтын хэрэгт хэрэггүй өчнөөн л юм орчуулж явлаа. Хамгийн инээдтэй нь дараа нь тэрийгээ цуглуулж “ном” болгочихоод буцаагаад маниусдаа шахна. Тэрийг нь авахгүй бол хичээлийн “идэвх” юмуу “явцын” дүнгээс хасна. Энийг би өөрөө ч туулсан. 2005 онд би аваарт ороод эмчилгээ хийлгэж байх хойгуур нэг хичээлийн багш номоо шахаж л дээ. Тэрийг нь би мэдээ ч гүй, аваа ч гүй. Эмнэлгээс гараад иртэл би тэр хичээл дээр 60-D гарчихсан байв. Яагаад юм болоо гээд ангийнхнаасаа асуутал “багш ном зараад тэр нь идэвхийн 30 оноо байсышт, чи мэдээгүй юмуу?” гэдэг юм байна. Ингээд би 90-А гарах хичээл дээр 60 гарав. Хөх инээд хүрмээр. Тэр 60D одоо болтол миний баклаврын дипломон дээр бий. Бас нэг бүр инээд хүрмээр юм нь гэвэл: манай аав багш хүн л дээ. Би мэдээж аавтайгаа янз бүрийн юм ярих зуураа тэрийг хэлэв. Тэгсэн аав тэр номоо шахсан багшийг таньдаг юм байна. Дараа нь таарахдаа тэр инээдтэй явдлыг хэлтэл “Өө тийм үү? Хэлэхгүй яасан юм!” гэж гэнээ. Би ч нэх ээж аав, эмээ өвөөгийнхөө нэрийг энд тэнд зүүгээд яваад байдаг хүн биш л дээ.
            За тэгээд цаашлаад багш нарын заах арга барил гэж есөн шидийн юм бий. Намайг байхад бид нарт нэг эмэгтэй багш ордог байсан. Зүгээр л өөрийнхөө дэвтэр дээрхийг уншаад цээж бичлэг хийлгэдэг. Ямар сайндаа нэг удаа ангийн залуу чангаар “Бид нар ямар лазер принтер юмуу!” гэж орилж байж билээ. Аргаа ядахдаа л тэр шүү дээ зайлуул. Тэгээд шалгалт болохоор тэр цээж бичлэгээ уншиж шалгалт өгнө. Верри фанни. Одоо бодоход хайран сайхан цаг, харамсмаар өнгөрч дээ.

Сургалтын алба
Сургалтын алба гэж аливаа сургуулийн хамгийн их ачааллыг үүрдэг хэцүүхэн даалгавартай газар байна. Ялангуяа хичээл эхэлж, дуусах үед бол ажлаа дийлэхгүй заримдаа дотроосоо хаалгаа түгжчихдэг байж билээ. Хүмүүс нь ажил ихтэй байдаг болоод ч тэр үү, угийн тийм юм уу, ер нь ааш харилцаа жоохон хэцүү шүү дээ. Би бол байнгын л биеэ бариастай, гуйх маягийн зөөлхөн аядаж харьцдаг байсан. За тэр хүмүүс ч одоо дүүрч, хаа сайгүй тиймээс хойш. Хамгийн хэцүү нь систэм нь. Книшик гэж балай дэвтэр дээр дүнгээ тавиулах гэж үйлээ үзнэ. Гарын үсэг зуруулах гэхээр багш нар нь олдохгүй. Олдвол нэг гуйж, туун царайчилж байж зуруулна. Тэрийг тэр сургалтын алба нь хариуцаад цаашаагаа явуулаад баталгаажуулчихад юу нь болдоггүй байна аа? Үгүй юмаа гэхэд багш нар нь ядаж нэг тогтсон цаг гаргаад сургууль дээрээ оюутнуудтайгаа харьцаж, заавар зөвлөгөө өгдөг бол л доо. Сургууль чинь нэг тийш хандсан систэм байх ёсгүй биз дээ?

Тэгээд л оюутнууд гадаадад солилцоогоор суралцахаар явъяа гэтэл reference letter буюу санал болгох захидал гаргаад өгчих хүн байхгүй. Өөрсдөө солилцооны хөтөлбөр зохион байгуулж явуулчихаад, буцаад ирэхэд тэр сурсан дүнг нь тооцохгүй байхаар ямар хэрэг байх вэ дээ. Бид нараар тоглож байгаа хэрэг үү? Оюутнуудын цаг зав их сургуулийн удирдлагуудын хувьд зүгээр л наргиан уу? Бодоод үзээрэй. Миний Япон явж нэг жил сурсан эрдмийг МУИС авч хэлэлцээгүй. Манай найзуудынхыг ч ялгаагүй. Дахин нэг жил сурч төгс гэсэн шаардлага тавьсан. Тэр нь МУИС-ийн “дүрэм” юм байхаа. Гэтэл яс юман дээр тэнд би МУИС-аас илүү их эрдмийн үр өгөөж авсан.
За тэгээд энд тэнд хэрэг болоод дүнгийн хуулбараа авъяа гэтэл орчуулаад ирээ тамга дараад өгье гэнэ. Гэтэл барууны ихэнх сургуулиуд мастер болон бусад сургуульд сурах гэж байгаа оюутны албан ёсны дүнгийн хуулбарыг лацадсан дугтуйн дотор, өөрсдийнхөө шуудангийн хаягаар хүлээж авдаг. Гэтэл бүхэл бүтэн МУИС тийм систэм байхгүй гэхээр харамсмаар. Арав гаран жил юу хийж байсан юм бэ Ганцог захирал аа? За тэгээд л тэр нарийн техник технолгийн хэрэглээг ярьвал угаасаа Монгол улсын боловсролын түвшинд тийм юм байхгүй л дээ. Тэр “Американ”, “Инглиш” скүүлүүд нь яадым байгаан.


Номын сан
Шулуухан хэлэхэд би 4 жил сурахдаа ном ховорхон барьж суусан. Тийм болоод ч тэр үү, надад юмыг анхаарлаа төвлөрүүлж байгаад, нухаж суугаад тууштай унших чадвар маш дутмаг. Өрөө дүүрэн номтой аавын охин байж бас ингэж хэлэхээсээ би ичих ёстой л доо. Чи өөрөө арчаатай бол олоод уншиж болох байсан гэж хүмүүс хэлэх байх л даа. Гэхдээ бас ч үгүй юм. Ямар ном унших ёстойг хэлээд өгөх багш цөөхөн, хэлсэн ч тэр ном нь ховор, номын сандаа олдохгүй. Манайхан ихэнх нь МУИС-ийн 2р байрны номын санд суудаг байсан. Би ч тэрлүү тоотой хэд л шагайсан. Үнэр танар гэж жигтэйхэн. Очих тоолонд оочирлож алалцаад, хаанаас нь яаж номоо олдог ч юм бүү мэдээ. Би чаддагаараа интернэт ухаж л дутуугаа нөхдөг байснаа санаж байна. (Амьхандаа би чинь гайгүй сурдаг байсан оюутнуудын нэг шүү дээ).

Гэх мэтчилэн Монголдоо сурахад хүндрэл бэрхшээл тунчиг ихдээ. Монголд төгссөнүүд нь надаар хэлүүлэлтгүй мэдэж байгаа. Дээрх бүх яриаг гэрчлээд өгөх манай ангийнхан, зэрэгцэн суусан анд нөхөд, үе үеийн төгсөгчид ч бий. Гадаадад төгссөнүүд нь “Паах, Тийм үү?!!” л гэх байх даа. Гэхдээ миний яриад байгаа нь монголдоо түүхэн их сургууль, Монгол Улсын Их Сургууль шүү дээ. Тэгээд бодоод үзэхээр бусад хувийн их дээд сургуулиуд яаж явдаг юм чөтгөр бүү мэдээ.

Нэг юмыг тодруулахад би нэх Америкт ирчихээд л, юм үзчихээд л Монголоо муулаад пээ паа гээд байгаа юм биш. Энд ирэхээс өмнө үзэж харж, зугаалдагаа хийчихээд ирсэн. Би өөрөө ч гайхалтай мундаг сайн оюутан байгаагүй. Хий гэсэн юмыг нь хийчихээд л явдаг олон оюутнуудын нэг байсан. 3 жил (нэг жил нь Японд солилцооны тэтгэлгээр суралцах аз завшаан тохиосон юм) сурах хугацаанд бас ч шаггүй эрдэм сурсан байх. Ямар ч байсан цөөн хэдэн мэргэжилдээ үнэнч, чадварлаг багш нарын ачаар олон улсын харилцааны үндэс суурийн талаар шаггүй ойлголт авсан, Монголоос Англи руу, Англиас Монгол руу хөрвүүлэх чадварт суралцсан, Герман хэл сурсан, Кириллээр шивж сурсан ба хамгийн чухал нь Монгол хүмүүстэйгээ харьцах харилцаанд суралцсан. 

Флетчер сургууль. 25.9.2012
Надад байхгүй, Америк боловсролын системд бий давуу талууд
Хамгийн гол нь би энэ бүхнийг бичих болсон гол шалтгаан нь би энд ирснээр өөрийгөө маш ихээр голж байгаа. Уул нь би бас энд тэнд сурч, амьдарсан хүн өөрийгөө чамлахгүй л анх ирсэн. Хүсэл тэмүүлэлдээ хөтлөгдөөд, сургуульдаа тэнцсэндээ урам зориг ороод ч тэр байж магад. За яахав ямар ч байсан соёлын шокны тал дээр ер нь бол зүгээр. Гэтэл хамгийн чухал нь хичээл дээр гараад ирэхээр яалт ч гүй гологдож байгаа юм. Тэднээс хамгийн чухал нь: аливаа юмыг задлан шинжилж унших чадвар, судалгаа хийх чадвар, группээр хамтарч ажиллах, тухайн хичээл дээр үзсэн юмыг анализ хийж, чөлөөтэй, өөрийнхөө уран яруу найруулгаар илэрхийлж, тухайн нөхцөл байдалд оновчтой хариулт болгон хичээлд хувь нэмэр оруулах, гэх зэрэг зөндөө арга барил, ур чадварыг би Монголд сурах хугацаанд эзэмшээгүйгээ ухаарсан. Энийгээ ичих ч гүй хэлнэ. Хүмүүс юун сүртэй юм гэх байх. Гэтэл тийм биш. Яаж илэрдэг вэ гэхээр би хичээл дээр сууж байхад багш оюутнуудаас бодлыг нь асууна. Оюутнууд багшийн ярианд хувь нэмэр оруулна. Гэтэл тэд нарын ярьж сэтгэж байгаа нь арай л ондоо, нэг левел дээшээ. Юманд дүн шинжилгээ хийхийн хажуугаар өөрсдийн бодол, байр сууриа бас нэг өөр өнцөгөөс илэрхийлнэ.
            За тэгээд хичээл бол өдөрт багадаа л 40өөс дээш хуудас унших юм өгнө. Удаан уншдаг намайг хэлэх үү, би бол үнэхээр эхний жил “чирэгдсэн”. Ядаж байхад манай мэргэжил нь өөрөө уншиж судлах юм ихтэй байдаг бололтой. Ном уншиж сурах минь яавдаа гэж байнга харамсдаг. Хүмүүс тэр чинь юу байсан юм гэвэл үгүй ээ тийм биш. Ялангуяа өнөөгийн фейсбүүк, твиттер, инстаграмын эрин үед чиний анхаарлыг сатааруулах юм мундахгүй. Ер нь бид нар дунд ном бариад суудаг хүмүүс хэд байдаг билээ? Дээрээс нь чи цоо шинэ орчинд байгаа. Эндэхийн оюутны амьдралын орчин бол зүгээр л эрч хүч, идэвх чармайлт үнэртсэн газар. Хичээлээс гадуур ийм хурал цуглаан, тийм хүний яриа, ийм наргиан цэнгүүн гээд л дуусахгүй. Бүх хүн бүгдэнд нь явж оролцож амжих ч гүй. Чи үнэхээр өөрийгөө дайчилж цагийн хувиараар л ажил, хичээл, хувийн амьдралаа зохицуулж сурахгүй бол нэг л мэдэхэд сурах хугацаа чинь дуусч явах цаг болно. Чи дараа нь харамсаад л хоцорно. Бүгд сурахын тулд хэдэн арван мянган долларын зээл авчихсан, эндээс байж болох бүх нөөц бололцоог ашиглаж, суръя гэсэн бүхнээ толгойдоо хийж аваад явах ганцхан зорилготой хүмүүс.

Би заримдаа өөрийгөө яг яагаад байгааг ойлгох гэж бас нилээн удсан л даа. Инээдтэй ч юм шиг. Яасан гэхээр би группээр ажиллахад бусдаас нэг л удаан, арга барил дутмаг, яг ямар санаа илэрхийлэх гээд байгаа нь тодорхой бус хэрэггүй яриа өрнүүлээд байсан юм. Тэгээд л үе үе хүмүүсийн ярианаас сонсоод байсан энд тэнд айхтар айхтар сургуулиудад баклавраа хийсэн хүмүүс болж таарав. Тэгэхээр нь би сургуулийн оюутнуудын танилцуулгатай каталог байдаг юм. Тэрийг үзлээ. Гэтэл миний Ази гэж бодож явдаг байсан ихэнх оюутнууд нэг бол цагаач, нэг бол энд төрсөн, нэг бол багаасаа энд амьдраад сургуульд явсан хүмүүс байв. Тэд нарын төгссөн сургуулиудыг харлаа: UCLA Berkeley, Harvard, Yale, Georgetown, Brown, Boston University, Keio төгссөн олон хүмүүс байв. За тэгээд хийж байсан ажлын намтаруудыг нь уншвал дэлхий тойрсон том том компаниуд, хөгжлийн агентлагууд юмуу, аль нэг улсын Гадаад Хэргийн Яаманд ажлаагүй хүн цөөхөн байв. Эндээс харахад би ийм хүмүүстэй нэг ангид сууж, заримдаа “өрсөлдөж” байгаа юм чинь аргагүй шүү дээ. Заримдаа өөрийгөө яаж яваад тэнцсэн юм болдоо гэж гайхах. Манай сургууль олон улсын харилцааны салбартаа, мастерын чиглэлд дэлхийд эхний 5д жагсдаг сургууль: http://www.foreignpolicy.com/articles/2012/01/03/top_ten_international_relations_masters_programs?page=0,4
Жилдээ 250-280 хүн л авдаг. [Би энд АНУ-ын Засгийн Газрын Фүлбрайт болон сургуулиасаа олгосон тэтгэлгээр сурч байгаа]. Салбартаа ер нь нэр хүндтэй гэхүү дээ. Сургалтын хөтөлбөр нь уян хатан, Харвардтай харилцан хичээл сонгож болдог, багш нар нь салбартаа тэргүүлэгчид гэх мэт магтах зүйл олон бий. Тэгэхээр энд суралцах хүсэлтэй хүмүүс маш их, ирж байгаа хүмүүс нь ч мундаг байх нь аргагүй. Тэр дунд би “тоон дотор үсэг цохиж явна” гэдэг шиг үзэж тарж байгаа минь энэ. Гэхдээ ээж маань бага байхад "бусад хүүхдүүдийн чадаж байгаа юмыг миний охин чадах л ёстой" гэж урам зориг өгдөг байж билээ. Тэрэн шиг why not me?

Миний хувьд Америкт энэ бүхэнд суралцаж, дасан зохицох гэж чадан ядан явсаар эхний жил маань туршилтын туулай болоод ард хоцорлоо. Ядаж байхад би өнгөрсөн жил хүүтэйгээ хамт байсныг хэлэх үү. Энэ жил арай өөрөөр үзэж тарна гэсэн зорилготой байна. Энд суралцаж байгаа бусад хүмүүсийн хувьд ямаршуу байгааг мэдэхгүй, миний хувьд нэг иймэрхүү...

Эхнээс нь уншихаас залхуурч байгаа хүнд- Миний хэлэх гээд байгаа санаа
Тэгэхээр миний хэлэх гээд байгаа гол санаа бол: Чамд боломж, нөхцөл нь бүрддэг л юм бол өөртөө, ирээдүйдээ хөрөнгө оруулалт хийгээд аль болох гадаад тэр тусмаа сайн сургуульд дээд боловсрол эзэмшихийг хичээгээрэй! Гадаадад сурах боломж нөхцөлүүдийг судал. Манай аавын хэлдгээр тэдний үе биш, боломж хаалга үүд бүгд нээлттэй байна. Залуу байхад алзах юмгүй эрч хүчтэй байдаг юм чинь оролдоод үз. Хүмүүсээс юм асууж, тусламж авахаасаа битгий ай!
Ингэснээр чи цаг хэмнээд зогсохгүй, юманд хандах хандлага, үзэл бодол чинь багаасаа сайнаар төлөвшиж, ажил дээр гарахад чи яалт ч гүй бусдаас ялгарна. Нэн ялангуяа Монголд чадалтай хүний нөөц ямар дутмаг байгаа билээ. Гэхдээ энэ нь гадаадад сураад, ээж аавынхаа олсон хэдийг идэж уугаад, наргиж цэнгэ гэсэн үг биш.
         Мөн Монголд төгслөө гээд гадаадад сурахад хэцүү, дэмий гэсэн үг биш. Тэрэнд болохгүй юм ерөөсөө байхгүй. Гол нь чи над шиг ингэж дасан зохицож, шинээр суралцаж цаг алданаа л гэх гээд байгаа юм. Миний мэдэх өчнөөн сайхан залуус өөр өөрсдийнхөө мэргэжил, сонирхлын дагуу дэлхийн мундаг мундаг их дээд сургуулиудад сурч байгаа. Жирийн нэг Америк Никээс л сайн яваа. Нөгөө талаар тэр нь Монголдоо төгссөнийх ч юм билүү хэн мэдлээ тиймээ?

Амжилт хүсье!

(Зарим хүмүүс Монголдоо сураад болохгүй байгаа юм алга. Болж байна, чадаж байна гэсэн байх юм. Би мэдэж байна. Хүн болгон гадагшаа явж сурах албагүй. Би нэх хүмүүсийг зааж сургаж, эх орноо үгүйсгэх гээд байгаа юм биш. Ном бичээгүй, блог бичиж байгааг ойлгох хэрэгтэй. Зүгээр тийм боломж байвал тэрийгээ ашиглаад яваарай. Дараа нь хэрэгтэй шүү л гэж байна. Миний анзаараад байгаагаар тийм өрсөлдөөнт орчинд орж үзээгүй хүмүүс, өөрийгөө хөгжүүлж дэвших талаар бодоггүй хүмүүс, твиттерээр худлаа томордог хэсэг хүмүүс л тийм байдлаар хандаж байгаа байх. Яг үнэнийг хэлэхэд чи ч гэсэн зардлыг чинь даая, гадагшаа явж сур гэвэл үгүй гэхгүй биздээ? Хэзээ нэгэн цагт тийм өрсөлдөөнт орчинд ороод өөрийгөө голж, дутагдлаа мэдэрсэн тэр үед энийг санаарай. Дутагдлаа хүлээн зөвшөөрнө гэдэг манай монголчуудад ховор чанар).


Зарим хүмүүсийн сэтгэгдэлд өгөх хариу: 

1. Миний гол мессэжийг ойлгоод, урам зориг ороод, ихийг сурч, хийж бүтээхийг хийх хүсэл төрөөд байгаа хүмүүс нь ОНЦ. Битгий бууж өгөөрэй.
2. Ойлгуулах гээд байгаа утга санааг ойлгохгүй байгаа хүмүүст: Хүн хүний сэтгэх чадвар өөр учраас заавал ойлгох албагүй л дээ. 
3. Хэрүүлч авгай шиг "Тийм л юм бол чи тэгээд энийгээ өөрчлөөч" гэсэн мэр сэр хүмүүс байх юм. Би Эйнштэйн биш. Нэг л өдөр онгод ороод, үзэг бариад дэлхийг өөрчилж чадахгүй. Энэ сэдвийг ил гаргаж тавьж байгаа нь өөрчлөлт хийх эхний алхам, энэ тал дээр би чамаас нэг гишгээ илүү явж байна гэсэн үг биш үү?
4. Тийм л сүрхий юм бол миний гарыг харж, үглэж суухаар өөрсдөө бас юм сэдэж санаачилж, өөрчлөх замналыг эхлүүлж болно шүү дээ. Юу дутаад байгаан? Боловсрол, ур чадвар дутаад байгаа биз? - Энийг л хэлэх гээд байгаа юм.
5. Эх орондоо ирээрэй гэцгээх юм. Би өөр хаачих вэ дээ. Цаг нь болохоор сурсан эрдмээ өвөртлөөд гүйгээд очино. 

KEEP CALM AND GO TO SCHOOL!



218 comments:

  1. Uneheer unen zov, negiig boduushtai saihan zuil bichjee Khongii!
    "No matter how good you are, you can always get better!" gesen zuir ug baidag shig, bolomj oldoj l baival ulam deeshee, ulam sain ruu ni zutgeh heregtei gej bi bas huvidaa boddog.
    Uldsen jildee gantshan surguuli ch bish, amidraliin ih uhaanaas zondoo ym suraltsaarai minii nz. Chamd ch gesen amjilt husie!

    ReplyDelete
    Replies
    1. ug, oguulberyn nairuulga gaihaltai, erch huch , setgel shingeen zuvlusund gyalailaa

      Delete
  2. Za Mongoliin boloovsroliin system uneheer haritsuulagdahaargui muu baij bolno. Haritsangui hugjliig uzsen, yamar bval iluu deer ve gedgiig medersen cham shig humuus odoo bgaa ene baidliig yaj zasah ve, yu hiih shaardlagatai bn ve gedeg talaar sanal bodol, zuvluguuguu ugvul ih zugeer bh. Negent todorhoi setgelgeend barigdsan humuus ajillaj bgaa uchraas iim bhaas ch argagui. Urt hugatsaand yast melkhiin hurdaar hugjih n hugjih l bh. Gehdee hugjtsun bgaag medersen humuus zuvluud, shaardaad yavbal iluu hurdan ter zugt ochih bh. Bolovsroliin salbariig hugjuuleh sanaa, yadaj bii bolgoh yostoi orchin, uilchilgeenii talaar sanaa bodloo haramgui bicheerei plz.

    ReplyDelete
    Replies
    1. sanal neg baina

      Delete
    2. Harin tiim shuu. Bas ulsiin tetgelegeer sursan humuus eh orondoo ergej ireed uls ornoo hugjild huvi nemree oruulahgui uursdiiguu bodood gadaaddaa uldeed bdag ni ih muuhai huvia hicheesen sanagddag. Chi harin ih zuv zuvluguu sonirtholtoi sedvuudiig hunduj bgaad bayarlaj bna.

      Delete
    3. ирээд өөрийн байгаа газартаа мэдээж гялалзуулна биз дээ. дээр нь хэлэхэд сургууль байгуулдаг ч юм уу, эсвэл өөрийн бизнес ажил хэргээ эхлэхээсээ л энэ зарчмаа тавиад жишиг болгоморр байгаа юмаа манай монгол залуус

      Delete
    4. Mongoldoo tsoilj surj chadaagui gologdson hun usa.d gologdohgui bn gej bodsiimuu? Ih oilgomjtoi yum bichij. 2t minii bodlor zuger l yum uzeegui hun da hongorzul... There are many great guys who even obained their bachelor degree in Mongolia while others are receiving bachelor from an abroad. Getel nuguu gadaadaas zereg avsan hed ni yamar ch medleg huraaj chadahgu hudlaa unen angliar yaridag bolj irne. Ene unen shu. Yagaad medleg huraaj chadahgu we geul undsen heleere suuri medlegiig tailbarluulj tsaash nuhatstai ooroo unshij hicheej bj medlegiif oldiin. Shal utgagui yum bichhiin

      Delete
  3. This comment has been removed by the author.

    ReplyDelete
  4. Gadaad yav gd aimr turhirchih boltoima, Mongoloo geesen mongoluu gu yu TIS MUIS tugssun chadvartai chadaltai mergejiltenguud zunduu l bn ter Gadaad-d tugssun mergejiltengudes chn huruu iluu. Surguuliin golod surj chadku bvl chamd bol neeree ter gadaaaddaa l gj helmeer bn...

    ReplyDelete
    Replies
    1. Khongoroog yu bichseniig dahiad unshaad uzdee. Mun uurinhuu bichsen iig dahiad unshaad uz. Bi mongol geed hooson tsejee delsehee boliod shuumjlel iig hulen avch bolovsruulj suraach. Tegsen hernee hun mulahda sainiig n...

      Delete
    2. tiimee bid shuumjleliig huleen awch tuun deeree suraltsah heregtei bi khongorootoi sanal neg bn manai surguuliud er ni hotsrogdson sistemer uil ajillagaagaa ywuuldag shdee

      Delete
    3. Ene deer bichsen nuhur yvj mngl helnihe chadwrig hugjuul.
      Khongoroo-egchde mash ih bayrlalaa, 2iig boduulj 1ig uharulsn message bn.

      Delete
    4. Дутагдлаа хүлээн зөвшөөрнө гэдэг Монголчуудад ховор чанар аа гэж!!!

      Delete
    5. magtshaar oodrood shuumjilheer uurlaad nass

      Delete
    6. hongoroo zow yum bichjee.
      anonymous bolio neg bol zow ged daraa n surguuli muullaa ch geh shig
      2 nuur ch bas mongolchudad bdg howor zan shuu.

      Delete
    7. Энэ блог дээр бичигдсэн зүйлс үнэн ш дээ. Би ч гэсэн МУИС-ОУХС-ийг дажгүй сайн дүнтэй төгссөн. Дараа нь гадаадад магистр хамгаалсан. Гэтэл ОУХС-д суралцсан 4 жилийн хугацаанд plagiarism буюу зохиолын хулгайн талаар юу ч мэдэлгүй, өөрөөр хэлбэл сурч байх хугацаандаа зохиолын хулгайд мэргэшээд төгссөн байгаа юм даа. Оюуны өмчийн асуудал Монголд цэгцрэх болоогүй байгаа ч гэсэн ядаж бүх шатны биш юм аа гэхэд дээд боловсролын түвшиндээ зайлшгүй нэвтрүүлэх шаардлагатай. Үүнээс үүдээд оюутнууд боддоггүй, боддоггүй учраас ярьж, асууж мэддэггүй, судалгаа хийж чаддаггүй зэрэг олон асуудал үүсээд байгаа юм л даа.

      Уул нь манайх арчилсан орон болсноос хойш социалист лагерийн бус бидний нэрлэдэгээр барууны орнуудад нилээдгүй олон хүмүүс суралцаж төгсөөд, монголын дээд боловсролын салбарт багшилж ажиллаж байгаа л байх даа. Тэр хүмүүс өдий хүртэл юу хийж байдаг байна аа. Нэг сэтгэгдэлд бичсэнээр блогт бичсэн зүйл бол шинэ зүйл биш, хэн нэг хүн гадаадад сураад дахиад л иимэрхүү зүйл ярьна шүү дээ гэсэнтэй санал нэг байна. Өөрөөр хэлбэл Монголын боловсролын тогтолцоонд нилээдгүй хөрөнгө оруулалт хийх шаардлагатай байна. Хэрвээ бид чанартай боловсрол эзэмшсэн иргэдтэй байсан бол одоогийнхоосоо арай дөнгүүр нийгмийг бий болгож чадах байсан болов уу.

      Мөн энд бичигдсэн бичлэг, бас сэтгэгдлүүдийг огтхон ч хэрүүлийн чанартай, зөвхөн нэг хүнд тохиолдсон хувийн туршлага гэж огтхон ч бодохгүй байна. Гадаадад сурсан хүмүүсийн ил ярьдаггүй, ярихыг ч хүсдэггүй зүйлийг ил болгож тавьсан нь заримых нь дургүйг хүргэсэн бололтой. Гэтэл үнэндээ бодит байдал шүү дээ. Шүүмжлэлгүйгээр юу ч хөгжихгүй. Дэлхийн их сургуулиудын чансааг гаргадаг наад захын судалгаагаар Монголын нэг ч сургууль дэлхийн шилдэг 500 их дээд сургуульд ч байдаггүй л юм даа. Тэгэхээр Монголын боловсролын чанар өнөөгийн нөхцөлд хаана явна вэ гэдэг "асуудал" шүү дээ.

      Delete
    8. MUIS iin bagsh nart muu heneggui bagsh nar ochnoon baigaa. sain bagsh mash gariin n huruund bagtahaar tsoon.... surah orchin unendee muu ... bi l lav muis-t bakalavr magister hamgaalsan. zugeer diplom l avsan, sursan zuil mash baga... gehdee bas muuchgui sain oyutandaa ordog bailaa. Odoo usa-d neg surguulid bna ene surah buh orchin burdsen ooroo l hicheevel sain bagsh, sain nom ... buh yum bna. ingej urialah hegertei

      Delete
  5. Uul ni gadagshaa yavj suray gj oroldoj uzej l blaa. Gehdee cham shig ingej ikh hicheej zutgej baigaagui ym bn. Unendee bl yu ch uzeegui erh jaal chadahgui bolohooroo "gadagshaa yavj suraad ch barag hergguide" geh zarim 1 hunii yariag aihtar dotno huleej avaad l tr l dee.
    Harin chinii bichseniig unshsan chine er ni 1 sain sudalj baigaad erch huchteihen dairaad sain surguulid ni mastert suray ged dahiad 1 tsoo shineer uzchihmaar sanagdlaa shuu!!! Bayarlalaa!!!

    ReplyDelete
  6. үнэн шүү дээ манай боловсролын систем. би 2 жил монголдоо сурчихаад хятад явсан. цөөхөн монголтой болохоор ийш тийш сатаарах юмгүй хичээлээ л хийдэг. хүмүүс намайг хамаг цагаа алдаад монголдоо л төгсөхгүй гэдэг. гэхдээ надад бол сурсан юмаа бодоход харамсах сэтгэгдэл огтхон ч төрдөггүй. нөгөө бидний муулаад үзэн ядаад байдаг хятадын боловсролын систем нь монголоос хамаагүй илүү байгааг найзууддаа хэлсэн чинь за чи монгол биш юм шиг нэг муу хятадад сурж байж гэж байна лээ. ийм хүмүүстэй юу ч ярих билээ дээ. хятад ийм байгаа юм чинь хөгжсөн орны сургуулиуд бол бүр илүү байх аа

    ReplyDelete
    Replies
    1. Тийм биш ээ миний дүү чи сайн байна бас хятад тэр баруунаас дутахгүй боловсролдоо анхаардаг анхаарч бгаа зарим талаараа тэднээс илүү шүү. Би хятад биш харин ч хужаа гээд зах зээл эхлэх үед дайсагнасан бодолтой явлаа. Бодитой тулаад үзээд ирэхээр муугүйг нь сайн мэдсэн тиймдээ ч урд зүгийн юм юмыг анхаарч судлан хэрээрээ зөв ашигтайг нь бусдад хэлж ойлгуулах гэж яваа. Барууныг ч бас сайнтай муутайн мэдсээн. Бидэнд МОНГОЛЧУУДАД бас боломж юм юм бгаа ухааныг нь л олох хэрэгтэй бүгдэд нь АМЖИЛТ.

      Delete
  7. Ямар сайхан бичээ вэ, үнэн шүү үнэн - Монголд сурч байгаа нэртэй хайран залуу насаа дэмий үрснээс гадаадад сурсан шиг сурах сайхан. Гэхдээ эргэж ирээрэй дээ! ;-)

    ReplyDelete
    Replies
    1. uuruu hunii hel oilgodoggui bololtoi. haana ch yaj ch sursan bolno gol in huwi hunees uuruus in shalgaalah zuil. tsag hugatsaagaa ur duntei uursdiinhuu arga bariliig uurchil gesen sanaa davhar yvaad bna.

      Delete
  8. Хөөрхөн мяарсан байхдаа :р
    Мань мэт бол Энэтхэгт очоод л мяарсан шд.
    Наана чинь бүр аймаар байгаа байхдаа :))
    Нусаа хацартаа нааж явахдаа нэг ийм юм бичиж билээ :D
    http://mootsoo.com/2012/01/13/%D0%BC%D0%BE%D0%BD%D0%B3%D0%BE%D0%BB%D0%B4-%D0%B1%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D1%81%D1%80%D0%BE%D0%BB%D1%8B%D0%BD-%D1%81%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%B5%D0%BC-%D1%85%D3%A9%D0%B3%D0%B6%D0%B8%D1%85%D0%B3%D2%AF/

    ReplyDelete
  9. 11e togsood shuud irsen.. sy 1r kursee togsson.. Neere l ondoo ym shg bnalee... Bagsh nar lektse tavij bgad oyutanuudas asuult asuuna Oyutnuud uneheer neelttei bolon ali hediine oorin ontsgoos harchihsan shinjilge hiichihsen suuj bdag Gol n ted nadtai l adilhan 17toi hvvhdvvd... Anh bol chiregdej bsan Odoo bol uzej tardagdaa :D !!! Endehiin mongold surj bsan ah egch naraas mongold ch bs iim bdag u gd asuuhaar Tas Tas hohrood chi iim bdag gj bodoj bn uuu NO No gll ineeldej gardag daa...

    ReplyDelete
  10. I totally understand what you mean. Even when I was attending a summer school at ANU, I felt like I didn't exist in class, couldn't really catch up their speed of reading, writing, analyzing and debating. See, it's not only about Mongolian education , but that of Japanese as well!

    ReplyDelete
  11. Зөв зүйл бичсэн байна

    ReplyDelete
  12. sanaa ni saihanch het ih doromjiljeeeee... Bi ch MUIS.g togsson tegehdee adgiin bdag bsan ch mani met shig humuust ter ni tengeriin undag baidag bailaa.Chi bolomjtoi saihan etseg, ehiin buyanaar ih yum uzsen huuhed bj l dee?! Cham shig amidralguich tiim orchind tiim surgaltaas oorooroo suraad etseg ehiin demjleggui buh zuilee ooroo ehlej gargasan haaaaar myangan zaluusiig medne.Ted onoodor shildeg bolowson huchin,salbartaa terguulegchid ch bna.Manai bolowsrol muu bailaa bailaa gehed haana ch ochson Mongol zaluus heniich door orolgui surdgiig ni suraad hiidgee hiigeed yawj l bgaa.

    ReplyDelete
    Replies
    1. Timshu..Bolomjgui ailin Amdral uzsen xuxdud..Jinxene surna gedgig uzuldeg shu...zov xo...

      Delete
  13. Yostoi sanal neg baina. Mash sain bichjee. Deer negen hunii bichseneer, odoogiin MOngoliin bolovsroliin systemiig uurchluh talaar ireeduid ih yum hiigeerei!! Good luck!

    ReplyDelete
  14. Mongoliin bolovsroliig muu baival muu geed yaadag yum muulah l heregtei uneheer l iimerhuu shuumjleltei handaj baij uudlunu shuu dee. Haraad baihnee oyutan zaluuchuud tsuun toonii "sergelen" hed n l hicheeliin hajuugaar ajil hiij, iluu dutuu yum hiij uursdiiguu bolovsruulj baina, busad n Facebook-iin honi tsarialj, zalhuu, hiij buteesen zuilgui, bar pub hesej uusan, zarim n uusandaa dontoj ntr buur balhmagdaad mash buruu zamaar yvaj baina. Bolovsroliin togtoltsoo n ugaasaa buruu baina, zaluuchuudiig hudulguhgui bna. Uursduu l uuj ideed ymar hereg bnaa.

    ReplyDelete
  15. Энэ уг нь их зөв санаа. Манай ажилд их дээд сургууль төгслөө,онц сурч бсан гээд хүүхдүүд ирдэг. Үнэхээр түүхий ногооноороо хүний өөдөөс эгцэлж харж чадахгүй, өөрийгөө илэрхийлж чадахгүй тийм л юмнууд ирдэг. Зайлуул дөө багш рекэтлэхээс өөр шидгүй юм шив дэн.

    ReplyDelete
  16. This comment has been removed by the author.

    ReplyDelete
  17. Sain bn uu.Neg yum asuuya tsag zav gargan hariulj ugnu uu.
    America bolon Anglid surahiin hajuugaar ajillad surgaltiin tulbur bolon amjirgaani zardlaa zohitsuulah bolomjtoi yu. Ali ni uuruu ajillaad sanhuugee shiidehed hamgiin tohiromjtoi ni ve. Hariu uguurei bayrlalaa

    ReplyDelete
    Replies
    1. sain bn uu, ooriin chin asuusan asuultiin hariu bol bicheeed l ogson bn. bi usa d bish europd surdag, end tolborgvi, amidrah ortog bolomjiin hedii ch surahiin hajuugaar ajillana gedeg bol uneheer hund, gadaadad surna gdg chin zovhon hicheel l hiigeed bhgvi ter hun amidrana, bair hool, daatgal geed zardal ih garna... Uneheer surya gej bodoj bgaa bol yadaj ehnii jiliin zardliig shiidej bgaad l yavsan ni zov doo. Эхний ээлжинд ээжийнхээ найзуудынд хоног төөрүүлээд, ажил олмогцоо тусдаа гарч байрны мөнгөө төлөх хэрэгтэй болсон. Ингээд өглөөн цагаар хэлний курсдээ суугаад (12 настайгаасаа хойш дахиад Англи орчинд хэлээ үзэж байгаа минь тэр), үдээс хойш нь ажлаа хийдэг байлаа. Өдөр хоног өнгөрсөөр нэг мэдсэн би Лондонд 8 сар болчихсон байв. Нэг өдөр аавтайгаа утсаар ярьлаа. Жаал жуул сонин сайхан ярьж байгаад хоёулаа гүнзгий сэдэв рүү оров. Тэгсэн аав маань: “Чи насаараа л цагийн ажил хийх гээгүй юм бол ирсэн нь дээр дээ миний охин” гэлээ. Тэгээд бодоод байсан нээрээ л ямар ч утга учиргүй өнөө маргаашаа аргацааж, Лондонг ч үзээгүй биш, ядаж байхад тухайн үед амьдрахад дэлхийн хамгийн үнэтэй хот байсныг хэлэх үү, ер нь цаашид ирээдүйгүй амьдралаар амьдарч байв. Baidal yagl iim l bdag, ooroo uchraa, holoo oltol udna shuu uneheer,
      Setgeleer unagaah gesengvi uuchlaarai, Gehdee hiisver ih zuil moroodoj yavaad tsag hugatsaagaa bitii aldaasai gej hussendee hondlongoos orj ireed bichchihlee:))

      Delete
    2. Baigal Max-d zoriulad neg yum helhed KEEP CALM and THINK TWICE!

      Delete
  18. Буруу юм бичиж гэхгүй ч бас зөв ч юм бас алга.Монголын боловсрол муу байгаа нь үнэн гэхдээ чиний үе одоо үе 2 шал өөр МУИС төгссөн Монголдоо чадварлаг байгаа дэлхийд өрсөлдөхүйц залуус олон бий. Гадаадад сураад ирлээ л гэдэг чадаж байгаа юм байхгүй хүмүүс ч олон. Гол нь юу гэхээр энэ сургалтын орчин боловсон хүчинг төрөөс дэмжиж ажиллахгүй байгаад гол нь байгаа юм. Хэтэрхий гадагшаа шуураад байх нь буруу яахав мастерын хэмжээний сургалтыг бол гадаадад сурахад зөв харин бакалаврын сургалт бол Монголд сайн байгаа. Тухайн оюутны өөрийнх нь хандлага ухамсар шүү дээ. Суръя гэвэл хэн ч сурна одоо чинь юм хөгжиж байгаа үе. Монголдоо ирээд сурсан мэдсэнээ хэрэгжүүлэхийг үнэн голоосоо хүсэж байна.

    ReplyDelete
    Replies
    1. tiim shu!! Mongoliin bolowsroliig goloj bolohguiee. Uneheer huwi hunees shaltgaalna.

      Delete
    2. би ч гэсэн санал нэг байна. Гэхдээ би бас л энэ хүнтэй адил гадаад сурдаг.Одоо харахнээ дөнгөж ерөнхий боловсролын сургуулиа төгсөөд ирсэн оюутнууда баклаврын түвшинд хаана ч гологдож байна даа. Монголдоо мэргэжлийнхээ суурийн сайн тавиад гадаадын их сургуульд үргэлжилүүлэн суралцах нь надад хамгийн зөв санагдсан. Суурь муутай хүн сурах гэж их ч цаг хугацаа хөдөлмөр алдах юм билээ . Гэхдэ хүн хичээхэд болохгүй гэх юм байхгүй байхаа.

      Delete
    3. yer n bol manai mongoliin bodit baidal gants bolovsroliin salbar ch bish buh salbar l hoorhii bna. za sedev ruu ergeed orohod mongol oyutnuud gadaadad ochood tedentei cholootei haritsaj group dotroo ooriigoo ilerhiilj chaddaggui n ehnii eeljind helnii medleg muutaigaas boldog baih. native speaker-dtei tednii heleer sanaa bodloo cholootei solilstono gedeg bol ehnii heden sar nadad lav hund bsn. harin yavaandaa dasaad, odor bur tedentei haritsaad deerees n yanz yanziin aylga ene teriig n yalgaj salgaj oilgodog bolood ireheer tegeed ayandaa gaigui bolood irdeg yum. teheer bas uchirgui ooriigoo golood yahav, gehdee busdaas 2 dahin ih hodolmorloh heregtei gedgee l oilgoh ystoi, tegj baij tednii tuvshind hurne, tednees iluu garna.

      Delete
    4. Huvi hunees hamaarlaa ged hichneen hicheel zutgeltei bailaa ch bagsh oyutan orchin toiron bugd chamaig zalhuu bh, huulah, hyalbar zamaar dun avahiig hicheeh argad buhel buten 4jil zaahad chi gantsaaraa gozoigood uldeh ai bas hetsuu shude.ajil der ch ylgaagui..huuhed gargaad ger bultei bolohoor amidraliin unend daragdaj husel temuulel untraad l bh yum bilee.odoo bol gadagshaa garch surna gej dotroo bodoj tulheh huch haij yvahaas, husel temuulleeree yvna gedeg hetsuu sanagdana.

      Delete
  19. bi OUHS d surdaggvich HZS surdagaa... Yrn bl iimerhv bdgn vnen lde ghd bi 2010 elsegch odoo tanii yrij bga shig arai ch iiim bishee.. deerdsn ghimu da..
    Ghd surgaltiin systemn onowchtoi bish.. zaaj bga hicheelerei yg oyutan suragchiddaa bodit chadwar medleg suulgaj chadaj bnu gwl baragl vgvi de.. Diilenh oyutnuudl hamtaar, bagaar ajillah chadwargv.. ooriinhoo vzel bodliig cholootei ilerhiileh chadwargvi yg l vnen.. Negl hoshvvn! Vneheer sn bagsh nar gwl bii.. Bs lektsere slide tawichaadl haraad unshaad bdg muu bagsh nar ch bii.. Ene setgegdlere OUHS bish ch gsn oorinho surguulin odoogiin bga bdliig medegdhiig hvsleee

    ReplyDelete
  20. Монголдоо байхдаа энийгээ бичихгүй яасын бэ?
    Америкт очсон чинь тархийг чинь шинээр програмчилчихсан юм бишүү?

    ReplyDelete
    Replies
    1. Би одоо АНУ-д програм хангамжийн чиглэлээр мастер хамгаалж байна. Өмнө нт Монголдоо КТМС-д бакалавраа хамгаалж байсан. Айхтар ялгаа алга даа, Хонгороо. Юу гэсэн үг вэ гэхээр манай КТМС ийн боловсролын систем АНУ шиг сайн байна гэсэн үг. Тийм болохоор Монголынхоо сургуулиудыг бүгдийг нь хамруулж муулдаг чинь буруу шүү.

      Delete
  21. Sain bnu uneheer zuw bichijee uneheer bwal unetei geltgui gadagshaa garch chanartai bolowsrol ezemshsen n deer odooni 10 jilee tugsuud konkurs uguud ih surguulin angi awaad bga huuhduuded tgj helmeer sanagddag minii huwid tis tugssun surgaltiin alba zahiral ntr geel bas l awah ymgui hicheel songoltoor ordog bolood ch teru oyutni niigemshig tal n ywtsgu ymar negen zohion baiguulalt muutai huuchini system ee halaad shinechlesn gdg bolowch unen heregtee umnun bsnaasa dordson ym shig sanagddag surgaltiinha hemjeend hurehui surgalt ywuldag zarim bagsh nar n sain hicheelee oilguuli gsn bodoltoi bolowch uur neg bagsh nar tsaaguuraa 70 onooniho 1 onoogoor mungu ur tsootsdog 70 onoog bol tiimerhv bagsh nar dr 70.000 aara hudaldaad awah jisheenii ym yrij bsn tegeed surguuli ali boloh olon hicheel zaaj teruugeere krediteeree mungu oldog ...bagsh nar n nomoo shahah bol engiin uzegdel bolson bas deer n huuhed albaar unagaasan yndagnasn bagsh nar olon oiriin heden jilde ene bdal urgeljleh bho ter bagaar ajillah chadwar ntr baragiiin hicheeld ajiglagddgu shude muulj bga ch ym bish tged anh tis d hussen angia awch bayrlaj orood ehni uduruu uneheer gutarsan ghde odoo ungursuun aa bas surguulinha hureegeer gadagshaa soliltsoogoor ywah arga zamiig haisan bolowch mani met shig engiin tanil talgui humuus ywj butheergui zuil bnle erno surguulin soliltsoo ntr bolowsrolin yamni tetgeleg bugd l tiim zawharsan bolchihson ymu? medehgui ym minii tanidag neg huuhen golch n 3 hurehgui angli helni iletsiin onoo ch bhku bj yaj ulsiin tetgelgeer ywsin unende john gutarsan surii medii gsn husel ermelzel baiwch butehgu ymshig husel ermelzelee dagaad uuruu gadaadiin ih deed surguulitai holboo togtoohguin bol mongoldoo tetgeleg ntr hudlaa sanagdsaaan

    ReplyDelete
    Replies
    1. яг үнэн бичсэн байнаа 100 хувь нийлж байна

      Delete
  22. За тэр байр орчин ч яахав. Би харин ч оюутнууд сургалтын системээ голохын оронд байр, жорлон гэх мэт юмаар хэрүүл хийж явдагт үнэхээр харамсдаг. Хальт харахад зарим хүмүүс Монголд төгсөгчид гадаадад төгссөн хүмүүсээс илүү гэх юм дуугарч байна. Магадгүй гадаадын 2 жилийн community college төгссөн нэр зүүсэн нөхөдтэй үнэхээр биеэ дайчлаад сурч чадсан залуус шал өөр байх л даа. Би л лав Монголд төгссөн гэхдээ одоо Австралийн нэг компанид урилгаар ажиллаж байгаа нэг залууг мэднээ. Тэр залуу ажиллаж байгаа салбарынхаа мэдлэгийг ч бараг л хувиараа сурсан гэж хэлж болно. Бас ч гэж нэг үеэ бодвол гадаадад докторын зэргээ хамгаалаад ирсэн, мундаг залуус багшлаад эхэлсэн. Гэхдээ тэд нарын хэлж байгааг хүлээж авч чадах оюутан бас тун цөөхөн байна ш дээ. Дандаа л цээж бичиг хийгээд, тэрнийгээ цээжлээд, эргүүлээд яриад сурчихсан улс чинь сэтгэ, унш, бич, ярь гэхээр ёстой шоконд ороод суучихаж байгаа юм даа. Тэгэхээр бас ч гэж хувь хүндээ асуудал оршиж байна гэсэн үг. Тэгэхээр заавал ч үгүй гадаадад сурна гээд л хаа хамаагүй сургууль руу явах нь буруу. Гэхдээ дийлэнх тохиолдлыг авч үзэхэд гадаадад мастер, доктор хийсэн хүмүүс хуруу илүү сэтгээд хийгээд байгаа нь үнэн. Эрдэм шинжилгээ, судалгааны ажилдаа тэргүүлэх чиглэлд явж байгаа, мундаг профессор багш нараар заалгаж, хатуу шалгуураар шалгагдаж, яалт ч байхгүй юм хийж байгаа болохоор тэр байх. Манай боловсролын систем дампуу байгаа нь ч үнэн. Үнэхээр дийлэнх тохиолдолд аль 60, 70 оны юмаа л ярьж байгаа юм чинь. Гэтэл цаана чинь маш олон шинэ нээлт гараад, шинжлэх ухаан урагшаа зуунаар, жилээр биш сараар, өдрөөр өөрчлөгдөж байгаа энэ үед яалт ч байхгүй хоцрогдож байгаа нь үнэн. Зөвхөн мэдлэгийн талд ч биш унших, ярих, сэтгэх, эрдэм шинжилгээний өгүүллэг унших, судалгаа шинжилгээний ажил хийх зэрэг ажлуудыг манайхан хийх нь бүү хэл сургийг нь ч сонсоогүй шахам төгсдөг нь ч үнэн. Бараг номын сан орж үзэлгүй төгсдөг оюутан ч байгаа байх. Гэхдээ арай ч тэр номын сан энэ тэрийг муулах ч арай дэнднээ. Бас ч гэж нэг үеэ бодвол нөхцөл байдал шал өөр болсныг би хараад л байна. Гадаад хэвлэл, бүтээлийн номын сан гэж бас байгаа. Гол нь ядаж их сургуулиудын хэмжээнд системийн өөрчлөлт хийх хэрэгтэй. Даанч тэр бол мөрөөдөл л болохоос биш. Тэрнээс биш манай дунд сургууль ямартай ч АНУ-тай харьцуулахад бас ч гэж дажгүй ш дээ. Заавал ч гүй баклаврт гадаадад сураад байх алба байхгүй л дээ. Гол нь хувь хүн хичээх л хэрэгтэй байх. Харин дараа нь болж өгвөл одоогийн нөхцөл байдалд бол гадаадад сурсан нь дээр байна л даа. Харин баклаврын түвшиндээ бол тэнд сураад төгсөөд номын дууг нь дуулаад шал өөр сэтгэхүйтэй болсон багш нараас л ахиухан юм салгаж авах, бас өөрийгөө дайчлах. Тэгж чадвал очоод нэг их сандрахгүй л болов уу. Гэхдээ магадгүй салбар салбарын онцлогоос болж арай өөр байж болох юм.

    ReplyDelete
  23. unen bas zuv zuil bichjee.minii bodloor hun eh orondoo surhad sanaa amar bie ee daichlah ni baga bdg yum shigee.Hunii gazar bol hicheel,ajil, amidralaa zohizuulah gj zavgui guij ih.g amjuulj uuriiguu iluu hugjuuldeg met sanagdsan.

    ReplyDelete
  24. VNEN BICHSEN BNA SANAL NEG BAINA DAANCH BOLOMJ BOLOLTSOO ALGA TVVNEES B ISH GADAADAD SURCH SAIN BOLOWSROL EZEMSHEED MONGOLOO HOGJVVLHED HUWI NEMER ORUULAHSAN

    ReplyDelete
  25. bi ene jil ih surguulia tugssun l duu. Yg tanitai adil mergejileer.
    Sayhan Taiwand ruu tusliin temtseend oroltsohoor yvbaaa. Ochood busad olon ulsiin oroltsogchidiin bga bdliig ajiglaad uuriiguu shuud l golj ehelsen yugara ve gheer mongolchuud er n barigdmal, chuluutei bj chaddaggui, zgr l hunees ym asuuhaasaa emeedeg tm neg sonin zan ajiglagdsan. Er n arvan jild ch huuhed herhen yj asuult asuuha meddeggui, asuuhas aidag bolchdog ym shig sanagddag.(bi uuriggu tgj ajiglasan).
    Yg unendee uuuriiguu ymar bysthan ertuntsud amidarch bgag l medersen dee. Bytshan ertuntsiin jijighen hun! Ene medremj bsaar l bn. Endee bachelor tugssun ch gsn gadaadruu yvj bacheloroos ehleed surj ehelmeer bn. Ta yu gj zuvluh ve ene tohioldold?
    Er n zaluuchuud olon ulsiin uraldaan temtseend bolomj l garval orj bh heregteim bn. Uuuriiguu hna yvj bgag, yun dree dutagdaltai ve gedgiig medehed mun ymiig iluu urgun hureend hardag bdog tustai ym bn. (minii turshlaga)

    ReplyDelete
  26. Амжилт хүсье! Цаг нь болохоор Монголдоо эргэн ирж ихийг хийж бүтээгээрэй. :)

    ReplyDelete
  27. Би ч МУИС төгссөн. Сургуулийхаа буянаар одоо Японд боломжийн цалинтай сайхан ажил хийгээд сайхан амьдарч байна. Чиний бичсэнд үнэн зүйл байнаа байна. Нар тусдаггүй анги бичүүлдэг багш энтэр гээд л... Гэхдээ Монголын бүх их сургуулиуд оюутны төлбөрөөр амь зогоодог гэдгийг мэдэх үү? Оюутны жилийн 1000 доллар хүрэхгүй төлбөрөөр сургууль шинэ тоног төхөөрөмж авч тохитой номын сан байрьж чадах уу? Бүхэл бүтэн сар ажиллаад 500 долларын цалин авч байгаа багш нар нь хичээлээ сонирхолтой заах хүсэл төрөх үү? Өөрийн чинь тэр мундаг америк сургуульд харин төлбөр цалин ямр байдаг бол? Энийг бас бодмоор. Нэг юм нэмж хэлэхэд чи гадаадад сураад дэндүү бэлэнчилэх сэтгэлгээтэй болчиж.

    ReplyDelete
    Replies
    1. Belenchleh setgelgee? Ene humuus mongoloroo unshij chadahaa baitsiimuu esuul zaaval neg uu haih geed oroldood bdimu. Ene huuhen uurin tuulsan tuuhende tulguurlan haritsulsan analyse hiisen bhad. Bichsen umara u heleh geed bgag n oilgohgui l bga um shig bna da. Ter mundag ajil hiideg zaluu.

      Delete
    2. Are you @#$%-ing out of your mind? МУИС төгссөн гэхэд өмнөөс чин санаа зовж байна.

      Delete
  28. Zarim comment bichsen humuusiin umnuus ichchihlee. Ene bichver-n aguulga-g ni oilgood dahiad unshaad uz l dee! MUIS-g muulah geegui bga biz de, hugjiltei ornii, undur tulburtei, tsalin saitai bagsh nariig magtah geegui bga biz de??? Mongoliin ali ch shatnii surguulid iim l zuil boldog. Bichveriin ezen emegtei hun bolohooroo ch teruu, nariin chimheluur zuiliig olj harj surgamjtai bhaar buulagsan bn aa. Bid 4 jil surguuli tugsuud iim l bolovsroltoi tugsdug. Tugsuud ajiliin anket bugluj bhdaa bagaar ajillah chadvartai yu gdg asuultad tiimee gj hariuldag. Tgtl bid bagaar ajillah gdg-g yu hiihee yariltsaad tus tusdaa hiih yumaa huviarlaj avaad daraa ni negtgeed niiluuleh-s uuruur bagaar ajillaj bluu? Ugui l bku yu. Bagsh nar ni

    ReplyDelete
  29. Odoo ih surguuliud unee jil bolgon nemja, teglee geed baklavar togsson, odoo ch eej aaviga zovoodog uhamsargui zaluus zondoo bn. Mongolchuud 1iigee muuldag shigee sn negddeg bol bidnii daraa daraagiin ue maani delhiid orsoldoh bolomjiig avna /odoo veiinhen muu bval hoishlogdsoor bidnii ach guchiin ued l tiim bno/, zaluus bid l arhi geh met muu zuilees hol baij hiij buteey gevel eh orond maani hiih zuil ih bn. zaluus bid urgelj eyreg oodrog setgelgeetei baiy ydaj

    ReplyDelete
  30. Монголд дэлхийн мэдлэг хойд хөрш буюу ОХУ-ын оролцоотойгоор 1940-өөд оноос орж ирсэн хэдий боловч социализмийг байгуулах гэж зорьж байсан нийгмээс 1990 онд ардчилсан нийгэм рүү шилжсэнээр хөнгөн, хүнд үйлдвэрүүд гэх мэт олон салбарууд уналтанд орсоны нэг нь их сургууль, түүний засаглал. Их сургуулийн засаглалын хямрал одоо ч үргэлжилсээр байна. МУИС гэдэг нэр хотын зарим гэр бүлүүдэд үнэ цэнэ үгүй байж болох хэдий ч орон нутагт их нэр хүндтэй. Хотын төвийн цөөнгүй гэр бүлүүд хүүхдээ өндөр хөгжилтөй орны сургуульд сургахаар явуулж байхад орон нутагынхан Улаанбаатар тэр тусмаа МУИС руу явуулж байгаа нь өмнөх өгүүлбэрийн баталгаа юм. Нисэхийн инженер Бат Монголд дээд боловсрол эзэмших нь мөнгөө төлж залуу насаа дэмий өнгөрөөж байгаа явдал юм гэж хатуухан шүүмжилсэн байсан. Товчоор хэлэхэд өөрийн тань бичлэг Бат ахын хэлсэнийг баталж байна.

    Зориг гарган МУИС-д байдаг олон асуудалаас өөрт тохиолдсон түүхээ олон нийтэд илэрхийлсэнд тань талархалаа.

    ReplyDelete
  31. Эх орондоо, эх хэлээрээ, элэг нэгтнүүдтэйгээ хамт сурч байгаа хүмүүстэй очоод 1,2 жил болж байгаа өөрсдийгөө харьцуулах боломжгүй л дээ. Өөрийнхөө мууг гайхаад байвал сэтгэлээр унаад сүр сүлдгүй болно шүүдээ. Харь нутагт амаргүй шүдэ. ... Монгол хүүхэд залуус сайн, сурах мэдэх чадвар маш өндөртэй гайхалтай хүмүүс. Өөрсдийгөө дутуу буруу үнэлж огт болохгүй. Цоо шинэ бүхэн биднийг татаж чангаадаг. Их ч өвддөг. Асуудлыг бид зөв тодорхойлох хэрэгтэй.

    Сургуулиудын багш нарын асуудлыг бас сайн хэлжээ. Орчин нөхцөл чухал биш боловч оюутан сурагчид өвчин эмгэгтэй болчих вий. Ном нэртэй хог шахдаг нь үнэн шүүдээ, энэ тогтолцооны алдаа. Ийм багш нарыг Гантөмөр сайдад шуууд мэдэгдэж, хөөж явуулах хэрэгтэй... Бид л засаж сайжруулна. Одоо засахгүй хэзээ тэгээд...

    ReplyDelete
  32. Khongoroo. Goyo um bichjee. Ih taalagdla. Ene zarim humuusiin setgel bodoh, analyse hiih chadval jahan mu umu gedeg setgegdel heden komment unshan ii daraa medregdlee.

    ReplyDelete
    Replies
    1. Хэхэ. Тийн шүү. Арай л зарим нь туйлширсан байна. Тэр боловсролын систем дампуурсан гэдэгтэй бол бүрэн дүүрэн санал нэгдэж байна. Би блогийг шүүмжлэх гээгүй. Зүгээр л санаан дээр санаа нэмсэн юм. Тэгэхгүй бол оюутнууд хараад байхад өөрсдөө огт хичээхгүй зүтгэхгүй мөртлөө олон юм ярих гээд байдаг юм. Гээндээ ч бий, гоондоо ч бий. Сургаж чадахгүй байгаа МУИС-д асуудал байгаа юу гэвэл байгаа, сурч чадахгүй оюутанд асуудал байгаа юу гэвэл байгаа. За хоёуланг нь яаж харилцан ойлголцохыг өөрөөр хэлбэл орчинг нь бүрдүүлж өгч чадахгүй байгаа систем нь бүүр ч гажиг. Гадаадад боловсрол эзэмших нь яалт ч үгүй өнөө үед хэрэгтэй. Тэр тусмаа баклаврын дараах боловсрол бол. МИУС-д асуудал хар мянга байгаа. Систем нь өөрчлөгдөөгүй цагт бол энэ хэвээрээ л явна даа. Би ч гэсэн анх очоод шоконд орж л байсан. Яана даа гэж бодож байсан. Хайран 4 жил гэж бодож байсан. Юунд ч юм гомдох, бухимдах сэтгэл төрж байсан. Гэхдээ л зүтгэнэ гэж бодсон. Зүтгээд ард нь гарсны дараа харахад хэдийгээр энэ дээр бичсэн бүхэн үнэн, Монголд сурна гэж ёстой гурилддаг байсан гэдэг нь үнэн боловч би ямар их боломжийг алдсан юм бэ гэдгээ бас ч гэж ухаарсан гэх үү дээ. Гэхдээ л би тэр үедээ бас ч гэж дэвшилтэт оуютнуудын нэг байсан шүү. Худлаа үнэн ч гэсэн англи ном барьж аваад уншдаг, болсон болоогүй статистик анализ (өөрөө тэрнийгээ сайн ойлгоогүй мөртлөө шүү) хийх гэж оролддог л байсан. Гэхдээ хэзээ ч гадаадад байгаа шигээ өөрийгөө дайчилж сураагүй л байхгүй юу. Тэгж сурсан бол бусдаас дутахгүй сурах боломж байсан уу гэвэл байсан. Хэдийгээр хаяа орж уншдаг байсан боловч гадаад номын санд байсан миний мэргэжлийн зарим уншуустай номнуудыг уншаагүй, уншиж болох л байсан. Түүний оронд нэг их нийгмийн идэвх царайлаад л. Гэхдээ яах вэ, хүмүүст буян болох ажилд оролцсон гэж боддог шүү. Биеэ дайчлаад програмын хэлийг төгс эзэмшсэн байсан бол гадаадад очоод өөрийн мэргэжлийн чиглэлээр хэрэг болох жижигхэн програм бичих гэж ухантахгүй, шууд л судалгааны гол ажилдаа орох байсан. Гэх мэт жижиг сажиг монголдоо сурчихаж болох юмнууд зөндөө л байсан. Гол нь би юу гэж хэлэх гээд байна вэ гэвэл боломж хомс нь үнэн, гэхдээ ямар ч нөхцөлд боломж заавал байдаг. Түүнийг олж харж ашиглаж л сурах хэрэгтэй байх даа гэж. Тэгэхгүй бол над шиг дараа нь харамсаад л хоцроно. Угаасаа энэ систем нь болохгүй байгаа нь үнэн. Ийм байгааг намайг сурч байх үед ч ярьдаг байсан. Одоо ч ярьж л байна. Дараа нь нэг оюутан гадаадад очоод мөн л ингэж хэлнэ. Энэ бол нэг их шинэ асуудал биш. Гол нь ийм нөхцөлд яах вэ гэдэг л байна даа. Уул нь эргэж ирээд тэрнийг нь энийг нь өөрчилбөл гэсэн их л бодолтой ирсэн. Гэхдээ тэр бол арай л маныгаа бодвол томчуудын хийх ажил. Гэхдээ яахав боломж гарвал хүмүүст өөрийн сурсан мэдсэнээсээ хуваалцана гэж бодож явдаг шүү. Тэгээд яахав хэрвээ хэзээ нэгэн цагт томорвол юу гэж бодож явснаа л мартахгүй хэрэгжүүлнэ гэж бас бодож байгаа.

      Delete
  33. Suusan tsetsnees yavsan teneg gedeg ug l uneheer unen gedgiig oilgoj avsandaa... Uneheer surch, amidrah gej hicheej zutgej yavsan humuus mongoliinhoo amidraliig arai ooroor harj chaddag, yaaj oorchloh vee, yuu hiih yostoi vee gej olon humuus bodoj yavdag yum... Mongoliin surgaltiin hotolbor, systemiig bvr 10jild baihaas ni oorchilj bolovsruulah heregtei, yuun turuund muu tavij, zagnaj zandardag bagsh nartai uchraas yaaj gaigvi dun avah vee gedgiig bodohoos bish, huuhduud maani hezeech ooriinhoo uzel bodol, sanaa onoog cholootei ilerhiilj, ymiig olon talaas ni harj, dugnelt hiij surdaggvi, urgelj ichij, buruu helehees aij, barigdmal setgelgeetei bolj osdog... oyutnii amidrald orood yuuch oorchlogdohgvi, huulan bichleg hiij, nom avch, argatsaaj l surdag. Ene bvgdiig uneheer oorchilmoor bn, uunii toloo chadah chineegeeree ch ym hiine gj bodoj bgaa uchraas hunii gazar surch amidarch bgaa, iim uzel bodoltoi olon zaluus bgaa ch gej bodoj bn. Ted bvgded amjilt husie. Mongoldoo bgaa ijil husel zorilgotoi bgaa zaluusd ch mon adil.

    ReplyDelete
  34. Wunderbar! , I'm positive that you helped a lot of people who wants to study abroad and want a better life.

    ReplyDelete
  35. ШУВ ШУЛУУХАН БАЙНА. ИЙМ ХҮМҮҮС ОЛОН БАЙГААСАЙ. БАС БИТГИЙ ОЛДМОЛ ЗАН СУРААСАЙ. АМЖИЛТ ХҮСЬЕ

    ReplyDelete
  36. Монголын боловсролын системийн талаар үнэхээр үнэн бодит байдлыг бичсэн байна. Бидний сургалтын арга барил зарим талаараа материаллаг бааз, техник технологийн хувьд үнэхээр хоцрогдсон санагддаг. За энэ ч улс орны эдийн засгийн асуудалтай нөгөө талаараа холбогдоод явчина. Тэхдээ бид залуу хүмүүс учраас их зүйлийг сурч мэдэж, туршлага олох хэрэгтэй. За чамд амжилт хүсье!

    ReplyDelete
  37. USA-d surch bui huugiin aav.August 28, 2013 at 9:28 PM

    Оюутан залуус, тэдний эцэг, эхэд маш их юм ойлгуулсан сайхан блог бичжээ. Үнэхээр таалагдлаа. Маш их амжилт хүсэн ерөөе! Монголдоо эргэж ирээрэй! Ихийг хийж бүтээгээрэй!

    ReplyDelete
  38. Өө нээрээ олон жил гадаадад сурч, ажилласан хүмүүс монголдоо ирээд Монголийнхоо бүх л зүйлийг нээх муулсан, буцаад хөрсөндөө бууж чадахааргүй болчихсон тэс ондоо харийн хүн шиг аашилдаг. Энэ нь үнэхээр утгагүй санагддаг, өөрөө хаана унаснаа санах хэрэгтэй. Монгол, миний эх орон гэсэн ямар ч сэтгэлгүй болсон байдаг. Битгий ийм байгаарай, угаасаа бидэнд дутагдалтай зүйл их бий. Зүгээр хэлэхэд илүүдэхгүй байх гээд бичлэээ.

    ReplyDelete
  39. uneheer unen ug bn. chinii niitleliig huulj taivj bolhuu

    ReplyDelete
  40. Yunii umnu zorig gargan bichsen Khongoroodoo bayar hurgie uneheer anhaaruushtai sanaa awahad iluudehgui shan sanaag zuwlujee.Unendee Mongoliin bolowsroliin togtoltsoonii unaltiig bodit uneneer ni l bichsen bna. YUnd ni buhimdaad bgaa yum be?Bagsh nar ni sogtuu irdeg oligtoi yum zaahgui murtluu oyutnuuddaa nom shahdag ter ni yag uuriinh ni ch bichsen nom bish shawiasaa budaa idsen ni todorhoi shuu dee.Harinch zalhuu bagsh nariin achaar hudulmurch shawi nar ni biee daaj ih yum surdag yumaa.Yagaad uneniig helsen hund durguitseed bgaa yum be.Khudlaa MOngol Mongol geed tseejee deldeed yu ch hiihgui bgaa humuusiin umnuus nuur ulaih shig boldog yumn

    ReplyDelete
  41. humuusiin shogshrood baigaag oilgohgui yum, ugaasaa l baidal end bichsenchlen baigaag hun bolgon l medej baigaa sht... ih surguuliin bagshnar oorsdoo ch gesen... genet uhaan orson yum shig ingej hashigraldahaaraa hoorhon shuu :)

    ReplyDelete
  42. Сайн бичжээ, амжилт хүсье

    ReplyDelete
  43. яг үнэн яг үнэн.. би тэгээд энгэж боддог юм ... үйлдвэрийн чиглэлээр гадаадад сурахымсан гэж

    ReplyDelete
  44. yostoi goy bichsen bainaa. bi bas baklavaraa mongold hiigeed, magisteraa gadaadad surch togsson. yag l chinii mederseniig 100% medersen dee. oyutnuudad buruu gej yu baihav. buh yum bagsh nar bolon surguuliin systemees shaltgaaldag yum bilee. MUIS ene ter bol mongoliin jishig surguuli bishee. Minii togsson UB deed surguuli bol tuhain uyedee l mongoldoo bhgui tsever tsemtsger, bagsh nar ni hatuu, yun tsonhloh, yun unertuulj hicheeldee ireh tiim yum baidaggui, yun huuhduudeer yum orchuuluulj teriigee nom bolgoh tiim huuli bus yum baidaggui surguuli baisan. odoo chuham yamar bolsoniig medehgui bn ldaa.Mongol ulsiin bolovsroliin system geed neeh tom, haa hol yum yarilguigeer, zahiral bur surguulia, bagsh nar ni angia zov udirdaad zov avaad yavbal ug ni sain surgaltiin systemtei surguuli mongold ch gesen uusgej bolnoo bolno.

    ReplyDelete
  45. Hi, humuust tustai heregtei ym bichjee, bas neg sanal bna l daa, uuriihuu tetgeleg olson turshlagaas bolon, mongoldoo surch bgaa oyutnuuddaa zuvluguu ogvol? ymar mergejleer surch bgaa tetgeleg her olddog? Odoo gadgsha surahig hussen hun buriin berkhsheel ni mongo tegeheer tetgelegtei bol oiroltsoogoor ted orchim tegeleggui uuriin zardlaar bol ted orchim gesen baragtsa tootsoo gargaj ogvol ih bayarlah bna, busad humuust ch heregt gj bodogdj bn, bas eh orondoo ireed chadvarlag hoich ireeduig buteehed huvi nemree oruularai!!! thanks

    ReplyDelete
  46. Санал нэг байна.
    Гажуудлыг арилгахад гар бие оролцоорой гэж хэлэх байна.

    ReplyDelete
  47. Golii ni olj saihan bichjee, OUHS, US-d ter hicheel deer yavagddag process, medremjuud enter bol yagaa yag, zarim talaar uurihuu tuhai unshij bgam shig medremj turluu.(bi uuruu US-d tugsuugui ch Baruund mun l iim bdag)

    ReplyDelete
  48. Hi All, Za ene Khongorzul gedeg ohin chini humuusiin meddeg murtluu heleheesee ichdeg (esvel yagaad baigaagaa ch oilgodoggui baij magad) tiim zuiliig yaaag saihan eviig ni olood bichjeee.

    Manai zaluuchuud gadaad suraad, tugsuud irlee l gedeg. Getel yag yamarhuu surguuliig ni tugsuud irseniig humuus ter bolgon sonirhdoggui. Za sonirhloo ch unuuh ni muu yumiig tengert tultal ni magtaad yarina. (zah deer shaal hujaa baraag reklamdaj bgaa yum shig ...).

    Hamgiin gol ni mongolchuud uurt ni bii bolj baisan mental zovlong eruusuu yaridaggui. Iim mental zovlon gadaadad surch baigaa (surch baisan) hun buhend baidag. Uuneesee bolood olon zaluuchuud shantarsan daa.

    Gehdee amjilttai tugsuj chadsan humuust ni bayar hurgeh estoi.

    ReplyDelete
  49. Тиймээ энэ бол бодит үнэн, уншиж байхдаа яг уйлах гэж байлаа. Учир нь би энэ жил солонгосын нэг сургуульд солилцоогоор ирээд 8 сар болж байна.Хэдийгээр явах хугацаа ойртож байгаа ч 1 улирал үлдсэн. Би энд ирэхдээ өөрийгөө дажгүй чадна байх гэж итгэсэн. Тэгсэн багаар ордог хичээлээс эхлээд л чирэгдсэн, үнэхээр л өөрийнхөө бодлыг уран, товч тодорхой илэрхийлэх, бусадтай харьцах , үгэн доторх нууцыг олох гэх мэт энгийн мэт эдгээр зүйлийг хийж чадахгүй байсан. Одоо бага багаар сурж л байна. Монголд 10жил, оюутаны 2жил нийлээд 12 жил сургуульд амьдрахдаа би яагаад иймхэн харилцааны, сэтгэхүйн зүйл сурж чадаагүй юм бэ гэж бодхоор , өөртөө гутарч , хэн нь ч зааж өгөөгүй багш нартаа гомдож байлаа. Харин одоо би Дэлхийн боловсролыг Монголд аваачихыг хүсэж байна энэ бол миний мөрөөдөл. Хамгийн төгсгөлд гадаадад туршлага судална энэ тэр гэж явдаг хүмүүс юу хийдэг ? юу боддог байна ?гэж гайхаж сууна.
    Ийм сайхан зүйл бичсэнд баярлалаа ухаарах зүйл их байлаа. Амжилт хүсье эгчээ .

    ReplyDelete
  50. Za ene uneniig l bichsen bn. Bi ter hicheel deer huzurduj ard suudag garuudyn neg baina. Unshih nom, sonsoh yumiig n yaridag baisan bol surah l bailaa. Dandaa neg hachin hov jiv shig yum yaridag bagshaas yu surnaa? OUHS gechiheed 98 ond bichigdsen hundlun gants nomtoi. Medeej Tsolmongiin Amerikiin tuuh, Boryn diplomatiin tuuh, Bayarsaihan ii Geopolitik geed nohoich unshihaargui nomnuud bn l daa. Bi bol yu ch suraagu ene surguulias.

    ReplyDelete
  51. heregtei medeelel huvaaltsan setgel zurhend chini talarhlaa, blogtoo tavij bolohw ih olon hun sonirhoj unshih bh

    ReplyDelete
  52. 12nastaigaasa ajil hiisen gesen chin arai l bishe ho

    ReplyDelete
    Replies
    1. niitlelee daxin neg unshaarai, anduursan bn ooroo...

      Delete
  53. Jijighen uls oron jijghen l baidag. Gants bolovsroliin system ch bish. oorchloh zuil ih bgaa. haanaas ni ehleh ve? VICIOUS CIRCLE!

    ReplyDelete
  54. This comment has been removed by the author.

    ReplyDelete
  55. Ерөнхийдөө бол үнэн л дээ. Би ч гэсэн Монголдоо Бакалавраа төгсчөөд ирээд сурч байна. Дээр хэлсэнчлэн эхний жил бол үнэхээр чирэгддэг. Яахав өөрийгөө өмөөрөх гэвэл мэдээж гадаад хүн /төрөлх эх хэл биш/ болохоор бусадтай адилхан ярьж, хэлж чадахгүй байсан байх л даа. Гэхдээ гол зүйл нь бол бидний сурч дадсан зан, сургалтын систем, орчин, зааж байсан багш биднийг өөрсдийгөө нээлттэй болгож юмыг эрэлхийлж сурч мэдье гэсэн хүсэл тэмүүлэлгүй бэлэнчлээд юмыг зүгээр аргалах төдийхэнд сургацан байсан байгаан. Тэр ч утгаараа юмуу сэтгэж, багаар ажиллах тал дээр бол яалт ч үгүй хоцорцон /чадваргүй биш/ дунд нь худлаа идэвхи царайлаад л сууж байдаг. Тэр номын сан, багш нарын асуудал бол яалтачгүй л байсан зүйл. Миний хувьд ч гэсэн номын санд суух нь битгий хэл нэг хичээлийн шалгалтан дээр 2-3хан хуудас ч эссэ бичиж шалгалт өгч үзээгүй хүн. Хүний нутагт ирээд Монголынхоо талаар муулж байгаам биш яг л бодит байдал тийм байгаан. Үнэхээр сурая, мэдэе гээд хичээдэг оюутан байдаг ч эргэн тойрон хүрээлэн байгаа зүйлсээсээ шалтгаалаад уусахдаа уусчихдаг биз. Монголчууд маань уг нь потенциаль үнэхээр сайтай улс юм шиг. Даанч жоохон болоод ирэхээр нь БИ БИ БИ нь ихдээд нэг тийм дэндүү бардам зантай болчихдог.

    ReplyDelete
  56. Sain niitlel boljee uneniig shuud helj bichsen bna. Khumuus yanz bureer l huleej avj bh shig bna gehdee minii huvid uneheer boditoor harj bichsen bna gej uzej bna gehdee zuun huvi sanal niilehguil dee hehe.Zarim zuil deer sanal soliltsmoor sanagdchlaa. Bolno gej naidaj bna harui husie. AMjilt husie.

    ReplyDelete
  57. Ene bichlegt avah yums tsuungui baina bas yavtsuu zuils tsuungui baina. Bi 1990-eed ond internet nevtreegui uyed KTMC-g tugssun. Ter uyetei haritsuulhad suuliin jiluuded manai ihenh gol ih surguuliudiin surgaltiin bololtsoo ooroo hicheedeg humuust asar ih urgujisun baina. Tiimees ch zarim haruitslagtai zohion baiguulalttai zaluus 4 jild 2 mergejild zereg suraad 8 jiliin ajliig 4 jild amjuuldag bolchij. Sain zohion baiguulalttai sain suraltsagchid "Out of box thinkers" -t bol Mongoliin gol 5-10 ih surguuluuliudiin mergejiliin medlege olgoh bolomj asar ih baina. Muu gazraas tugssun humuus uchirgui baruunii surguuliudiin olon yanziin deed anguidad mergejiluuded tentseed baihgui baih. Za amjilt!! work hard!!!!!

    ReplyDelete
  58. http://futureidea.blog.gogo.mn/read/entry462781

    Би 1-р курст байхдаа бичиж байлаа. Заавал уншаад үзээрэй. Санал нийлж байна. Үүний хэдүүлээ өөрчилнөө.

    ReplyDelete
  59. Сайн байна уу бичсэн юм чинь их таалагдлаа . Би өнгөрсөн жил Солонгос руу 1 жил солилцоогоор яваад ирсэн. Сургалтын төлбөр үнэгүйбусад байр хоол хэрэгцээний зардлаа өөрөө ажил хийж олдог байсан болхоор үнэхээр хэцүү байсан. Таньж мэдэх хүн байхгүй өөрөө өөрийгөө болгосоор л ирсэн дээ. Таны хэлсэн сургалтын стандарт гэвэл нээрээ тийм шүү. энэ жил би их сургуулиа төгсөнө. Буцаад Солонгос явж сурмаар байгаа өмнө нь ямар хэцүү байснаа бодоод явхаас халшираадл байна даа .Гэхдээ яахав сайхан боломж намайг хүлээж байвал алдахгүй ээ :)

    ReplyDelete
  60. Би face deer neg group-d энэ талаар л ойлгуулах гээд баахан пост коммент бичдэгийн. Одоо түр завсарлаад өөрийгөө хөгжүүлэх талаар санаа тавьдаг юм билүү гэж бодож байна.

    ReplyDelete
  61. uuchlaarai chi jaahan henheg sanagldaa.Manai nzuud dund Stanford zereg sain surguuli togsson zaluus bgaa.Gehdee ted nar ingej yaridaggui yum.MUIS , TIS toggsson ch sain chadaltai zaluus bgaa.Chi neg l ih tiim henheg , ooriigoo goloh neriidleer magtahiig oroldson ongo ayastai...US d 2000 onoos hoish erchimteigeer mash ih mongol zaluus ih surguuli togsoj irsen bgaa.Chi harin dongoj ehelj bgaan bn.Genet yum uzeegui , meddeggui bsan yum shig ingej bichsen chin taalagdsanguiee.Uuchlaarai.
    Regards
    Tulga.B

    ReplyDelete
    Replies
    1. Санал нэг байна. Заавал баклавраа гадаадад хийх албагүй. Хэтэрхий явцуу бичжээ. Гадаадад сурч байгаа өндөр боловсролтой бүсгүй ингэж бичсэнд урам хугарлаа. Шүүмжилсэн хүнийг муулж, гоё болжээ гэсэн үгэнд баярлах хэрэггүй.

      Delete
    2. Заавал Баклавраа гадаадад хий гэж тулгаагүйшдээ, Харин Гаадад сурсан ба сураагүй тохиолдолд ямар байж болох, ямар асуудал тулгарч болох талаар бодит харьцуулалтыг л хийсэн байна. Усан тэнэгээс чи ухаан сурах уу? Ухаантанаас ухаан сурахуу? Сургуулиараа багаар ажиллахыг мэдэхгүй байхад чи мэддэг байллаа гэхэд хэнтэй чи бага болж хэнээсээ юу сурах юм? ерөөсөө ялгаа нь энэ шдээ, тэгж л бодож байна. Энэ дээрх нөхөр өөрөө жинхэнэ явцуу сэтгэлгээтэй нөхөр үү.

      Delete
  62. Manai mongoliin bolovsroliin systemd dutagdaltai zuils mash olon bgaa gedegt sanala negdej bn. Gehdee bi ch bas MUIS-n OUHariltsaag tugssun, 4 jil surahad sogtuu bagshaar bol hicheel zaalgaj uzeegui l yum. Minii bodloor, mongoliinhaa tuuh, ediin zagas, geopolitikiin talaar medehgui bj gadaadad ochij bakalavrt surchaad mongoldoo ireed ter hun mongoldoo ireed ajilna gdg bolomjgui sanagdah yum. Bakalavr bol yum yumnii suuri uchiraas ehleed mongoldoo bakalavrt surchaad daraa n mastert gadagshaa yavj surch boloh l bh. End bichsen bga ANU-d аливаа юмыг задлан шинжилж унших чадвар, судалгаа хийх чадвар, группээр хамтарч ажиллах, тухайн хичээл дээр үзсэн юмыг анализ хийж, чөлөөтэй, өөрийнхөө уран яруу найруулгаар илэрхийлж, тухайн нөхцөл байдалд оновчтой хариулт болгон хичээлд хувь нэмэр оруулах, гэх зэрэг зөндөө арга барил -ene-iig bi oilgohdoo master bolon bakalavr ugaasaa uur shu de. Haana ch mastert sursan ihevchlen case unshij, discussion hj, analyze hiine. Ene chin l masteriin surgalt. Mongold ch gsn masteriin surgalt ingej l yavagddag. Bakalavr bol uur shde. Haana ch ali ch surguuliin bakalavart sursan lecture orno bas hajuugaar n seminar hicheel gj orno.
    Ene-iig humuus ylgaj salgaj oilgoosoi gj husej bna. Ugaasaa master bolon bachelor 2iin surgah zaah arga baril uur shuu!!

    ReplyDelete
  63. mail haygaa uguuch ym asuuh gsiin

    ReplyDelete
  64. Yag unen. Anh MUIS-d orohdoo ulsiinhaa hamgiin tom sn surguulid n orson gej bodood l uuriiguu odoo hicheehgui l bolohgui en tr geed l ih undur setgeltei orj bilee. Getel neeree MUIS-d surah, tugsuh uneheer easy bsan doo. Hicheeldee irdeggui doctor, professor bagsh nar ih shu. Mail haygaa uldeegeech, please. Turshlaga sudlay

    ReplyDelete
  65. Үнэхээр үнэнд ойрхон бичжээ. Би МУИС-д их л зүйлийг сурч, тэгш чадвартай төгссөн гэж бодож ажилд орсон.Харин ажиллаад ирэхээр Гадаадад сургууль төгссөн хүмүүсийн хажууд мэргэжлийнхээ хувьд Монгол хэлээр суралцсан, эсвэл практик мэдлэг ойрхон болохоор ч юм уу илүү нь илүү л байдаг ч яг дээр Хонгорзулын хэлсэнчлэн багаар ажиллах, анализ дүн шинжилгээ хийх, түүнийгээ тайлагнаж хэлэлцэх, аливаа зүйлд өөрийн үзэл бодлоо товч тодорхой илэрхийлэх мөн бусадтай харьцах мэдээж хэлний мэдлэгийн хувьд тэднээс илт муу байгаагаагаа мэдрэх үнэхээр уур хүрмээр бас харамсалтай санагдсан...
    Хонгорзулаа чи мундаг юм аа. Ийм эрч хүч өгөх хүмүүс байгаад үнэхээр баяртай байна.Заавал Америкийн мундаг сайн сургуулиудын нэгэнд нь сурна аа... 2013.08.29

    ReplyDelete
  66. Гоё бичсэн байнаа. Уншихад ч урамтай байлаа. Өрсөлдөөнт нийгэмд оролцноо :)

    ReplyDelete
  67. hi all
    uneheer bodoj l yawdag zuil maani gadaadad nertei surguulid surah minii muruudul gehed bolnoo saihan sanagdlaa bi uuruu nom ih unshdag l daa duu naraa yaaj ch yatgaad nom unshij ugduggui face ask ged l uhaarah boloogui baigaam bolwuu nom unshihaar hunii uhaan teldeg gej yostoi unen ug bi oyutanii 5 jil surahdaa 2 jil l hicheel hiisen busad jiluuded yostoi l ursgalaa dagaj amidarsan ungursun hawraas hoish l oroiruugaa ortol oilgoson hairan tsag hugatsaa gej haramsah awch odoo oroitoogui gj bodood uuriiguu daichlaad surj baigaa ajillaad suraad nomoo unshaad l harin english hel deer zohiol unshihaar taliig ni l oilgood bgaan hehe uuriiguu sain hugjuulj baigaad bolomj l garwal gadagshaa yawj surna gej boddog shuu
    bugdend ni amjilt husie

    ReplyDelete
  68. Үнэхээр үнэн сайхан бичжээ, үнэхээр юм ухаарууллаа. Би юуны түрүүнд IBT TOEFL шалгалт өгөхийг үнэхээр хүсэж байна гэхдээ англи хэлийг сайн сурах гэхээр нэг л болж өгөхгүй байна яаж сурах талаар зөвлөгөө өгвөл их баярлах байна.

    ReplyDelete
  69. Ene blog taalagdlaa. Amjilt husye. gehdee 500 dollar hurehgui tsalintai bagsh 20 dahin ih tsalintai bagshiin guitsetgel ondoo bh n argagui bh.

    ReplyDelete
  70. Гадаадад буй хүний аав ээж, гадаадын эд зүйлсийг төрсөн эх эцэг, тэдгээрийн зүтгэж босгосон эд хөрөнгөтэй зүйрэлдэгтэй адил өгүүлэл байна. Хүний босгосон амьдралыг шүтэж амьдарснаас өөрсдийнхөө бий болгосон амьдрал орчин ажиллахын сайхныг ийм мунхагууд юу ойлгох вэ.

    Залуусаа иймэрхүү гадныхныг болон гадны тагнуул туршуул болсон амьтдыг үгийг бүү сонс. Тэд тэндээ хэн ч биш, бид эндээ эзэн нь гэдэг үгийг сана.

    Аль ч улс гадны оюутнаас мөнгө л саахаас биш тэдэнд мэдлэг өгдөггүй юм. Энэ бол улсын бодлого. Өөрийнхөндөө бол багш нар нь сэтгэл харамгүй зөвлөдөг юм.

    ReplyDelete
    Replies
    1. chi tag harangui bn da, professoruud buh oyutnuuddaa yag adilhan hamddag, yum asuugaad irsen huniig gadaad dotood geed alagchilaad bdaggui, mongolchuud ingeel jalga dovnii uvchin n ilereed bh yum da

      Delete
    2. Tas haranhui yaaj ingej amydarch baina ta? Gadaadad surch uzeegui l yum baina.

      Delete
  71. Amjilt husey, үнэхээр чухал дэмжлэг зөвлөгөө болж чадлаа та мундаг юмаа :)Би эхний жилийн оюутан дараа жил toefl өгнө миний мөрөөдөлд үнэхээр пуужин болохуйц өргөлт байлаа баяарлалаа :)

    ReplyDelete
  72. Uneen unen gehdee anzaaraad baihad buhii l zuil uuruus shaltgaalna. Bi bas odoo Thailand-d ircheed endee mergejilee deeshluuleh geed suraltsaj baigaa. Uneheer uuriiguu goloh yum daa. Oyutnuudiin guitsetgel harj bui untsug ni ers uur. Odoo 4 sar bolloo getel zarim tal deer shine yum garch irseer duusahgui met.

    ReplyDelete
  73. Very true..Enjoyed reading it :)
    Good luck with your studies!
    Munkhuyaga..

    ReplyDelete
  74. Suuliin ued Mongol zaluus gadaad yavaad ergej irehdee tolgoidoo negiig bodoj, gartaa negiig barij irdeg bolsond bi huvidaa ih bayarladag. Ihiig amjuulahiig hicheegeerei. Amjilt husie.

    ReplyDelete
  75. zuv l yum bichsen bna shdee, humuus tegeed uur uuriinhuuruu l oilgono biz, yamar ch yum 2 taltai bdag hoino.

    ReplyDelete
  76. Үнэхээр мундаг юм аа. Миний хувьд ёстой л зөвхөн Монголдоо гэдэг шиг Монголынхоо Их дээд сургуулиудад 10 жил тасралтгүй хөрөнгө оруулсан нэгэн. Монгол Улсын Их сургуулийн сэтгэл судлалын бакалавр, магистр, хувийн сургуулийн хууль зүйн ухааны бакалавр, магистр, МУИС-ын оройн Англи хэлний 3 жилийн курсуудэд суралцаж бас ч нэлээдгүй амжилттай (Онц дүнтэй)төгсөж ажлын гараагаа хожуу эхэлсэн. Гэхдээ өөрийгөө голох үе маш их гардаг аа. Чиний сурч төгссөн МУИС-ийн сургалт нь хувийн сургуулийнхаас арай өөр, чиний хэлдгээр "level илүү" байдаг гэдгийг харьцуулж биеэрээ мэдрээд одоо МУИС-ын хуулийн докторантурт суралцаж, хуулийн магистраа МУИС-д хамгаалахгүй яав даа гэж харамсаж суугаа. Гэтэл дээрх блогийг уншаад өөрийгөө бүүр ч ихээр чамлаж байна. Нээрээ л энэ олон сургууль төгссөнийхөө хэргийг гаргаж чаддаггүй, гадаадад албаны шугамаар сургалтанд хамрагдах үедээ бусад хувийн сургууль төгссөн хамт ажилладаг хүмүүсээс ялгарч чаддаггүйдээ ичиж байна. Өөрийнхөө мэдэж байгаа зүйлээ баттай хамгаалдаггүй, идэвхгүй байр суурьнаас юманд хандаад сурчихсан байдаг.Энэ нь миний хувь хүний онцлог, зан байдлаас шалтгаалдаг хэдий ч нөгөө талаас өнөө л багаар ажиллах, өөрийн үзэл бодлоо, мэдлэг бололвсролтойгоо хослуулан илэрхийлэх чадварт суралцаагүйтэй холбоотой ажээ.
    Холоос ирсэн хүний үгийг сонс гэж зүйр үг байдаг. Юм үзэж, нүд тайлаад, өндөр түвшинд сурч боловсроод, хамгийн гол нь түүнийгээ бусадтай хуваалцаж байгаад чинь маш их олзуурхаж, бас чамаараа бахархаж байна. Цаашдын сурлага, хөдөлмөр, хийж бүтээх арвин үйлсэд чинь өндрөөс өндөр амжилт хүсье.

    ReplyDelete
  77. Хонгороогийн бичсэн зүйлс бодит байдлыг хаалтгүйгээр өгүүлжээ. Монголын өнөөгийн байдлыг монгол хүний амиа хичээсэн зан,нэгдэж нийлж чаддаггүй байдал, юманд сэтгэлээсээ ханддаггүй аргалаад өнгөрүүлэх гэсэн хоноцын сэтгэл, бие биенээ хүлээн зөвшөөрдөггүй өөрсдийгөө бусдаас илүү хэмээн зүтгэх мунхаглал гээд олон зүйлс нийлж бүтээсэн дээ. Дээр коммент үлдээсэн олон залуус энэ байдлыг буруушаасан байна.Энэ бүхнийг өөрчлөё гэж хүсч байгаа нь сайшаалтай. Гэтэл монголдоо буцаж ирээд энэ байдалдаа уусч харагдах юм. Ингэж уусах юм бол тэр сурсан сайхан боловсрол, өнөөдөр бодож байгаа бодол чинь зүгээр л хоосон зүйл болно. Тиймээс монголдоо ирсэн залуус, ирэх гэж байгаа та бүгд монголын энэ байдалд уусахгүй өөрчлөхийн төлөө үгээ хэлж, тууштай байж эргэн тойрондоо үлгэрлэл үзүүлэх хэрэгтэй. Асуудал жаахан зүйлээс л эхэлнэ. Жишээ нь хугацаа нь дууссан бараа зарж буй газар байвал нүдэн балай чихэн дүлий өнгөрөлгүй Мэргэжлийн хяналтын газар хэлчих. Монголд байсан хүмүүс хэлдгүй юм билээ. Яасан ховч юм бэ, хүний мууд дуртай гэх юм билээ. Үнэндээ бол тэд өөрсдөө л арчаагүй байгаагийн илрэл шүүдээ. Тэхгүй бол 50 жилийн дараа бидний үр хүүхэд өнөөдөр Хонгороогийн хэлснийг давтаад л сууж байх биз.

    ReplyDelete
  78. nadiin amidral haragdaj bh chivee hehe, Bi bs MUIS tugsuud USA-d say havar masteraa hiisen. 2 jiliin hugatsaand amjuulj hiisen, bas l yaggui davaa bsn shuu, yalanguya ehnii jil ih hetsuu cham shig problemtei blaa, 2 dahi jil buyu suulin 2 semestert arai l uchiraa olson, gehdee bi angidaa hamgiin muu oyutan bsn shuu ichij uhmeer, harin mongold MUISd bol ontsuudiin neg blaa, end 1 yumiig helehed helnii berhsheel hamgiin hetsuu n. Busdaar bol sain suugaad unshad hiihed boldog l yum. Master hamhaalah gej olon odor noirgui honoson do, 7 honogt 2-3 shunu noirgui honoj hicheelee hiideg blaa,

    ReplyDelete
    Replies
    1. tiim shuu helnii berhsheel ih gardag gadaadad surah huseltei humuus helnii beltgelle sain hiih l heregtei dee

      Delete
  79. Бидний бие биенээ ойлгох гэж хичээдэггүй, өөрийн бодлоо бусдад тулгадан, өөрийгөө бусдаас илүү гэж итгэдэг энэ тэнэглэл Монголчууд биднийг өнөөдрийн ийм байдалд хүргэсэн. Зарим гарууд Монголд болж байна гэнээ. Зун нь шороо, өвөл нь утаагаар өөрийгөө хордуулж, хугацаа эь дууссан гадны хог зөөж идэж байгаагаа болж байна гэж байгаа бол одоо яая гэхэв буянаарөа болог. Худгийн мэлхий худгийн усаа далай гэж боддог юм гэнэлээ.

    ReplyDelete
    Replies
    1. Tuilshir ch bolno, gehdee chi bid niileed mongol ulsaa chinii naad muruuduud baigaa uls shig chine bolgono gej hezee negen tsagt bodoj uzsengui yu???

      Delete
  80. үнэн бичжээ, би тис төгссөн, магистр хамгаалсан. сургалтын систем нь үнэн тэнэг, биеийн тамир, хими, түүх ч гэх шиг 10 жилд үзсэн юм заагаал, мөнгө цаг барсан, тэрнийхээ оронд мэргэжлийн хичээлээ илүү оруулсан бол. англи хэл нь 3 жил 10 жилийн юм заагаад, орос хэлний хичээл нь орос хэл огт үзээгүй хүнд гэнэт баахан шинжлэх ухааны том том нийтлэлүүдийг орчуул гэж өгөөд. тэгээл багшаа найрах юм болно доо. сүүлийн үеийн багш нар нь хамт сурч байсан хүмүүс, тэд нар нь юун хичээл заах, жинхэнэ хуулдаг байсан хүмүүс багш гээд сууж байхаар нь өөрөөсөө ичдэггүй юм байх даа гэж боддийшд

    ReplyDelete
  81. Bi ch bas MUIS-n OUHS-d suraad 4-oo tugsoh gj bn, orchin nuhtsol yag l oiroltsoo heljdee, notwithstanding, arai gaigui bolson hedii ch orson tsagaasaa hoish iluu bolovsroltoi boloh zamiig haisaar l...udiig hursen. Odoo bi shineer bakalavraar surahaar shiidsen, haa negtee namaig sorij hogjuulj chadah, minii nudiig neej chadah gazar possibly in USA and Europe, seems gotta go by your way too Khongoroo!

    ReplyDelete
  82. Hamgiin gol ni chi Mongold tursun yum bol naad yariad baigaa zuiluudee chi l uuruu irj uurchluh eostoi, gaihaad baigaa Mongol uls chine yag heden jil suurin amidralaar amidarsan, surch baisan mongol surguuli chine heden jiliin tuuhteigee medehuu? odoo chi haana ochichohood yutai haritsuulaad baigaagaa bas oilgoh, setgeh tarhi tolgootoi gej naidaj baina.

    ReplyDelete
  83. Хонгорзулаа чиний бичсэн зүйлийг уншлаа. Болохгүй байгаа зүйлүүдийг шүүмжлэх, харьцуулан ойлгох нь хувь хүний өөрийнх нь асуудал. Мөн залуучуудад тэтгэлэгээр сурах талаар ухуулж байгаа нь сайшаалтай, гэхдээ нэг зүйлийг орхиж. Өнөөдрийн бидний төрж өссөн Монгол улс хотжилтын зохион байгуулалтанд ороод хэдэн жил болж байгаа вэ, чиний тэр хүнээс гуйж ирсэн юм шиг ширээтэй Монголын их сургууль хэдэн жилийн түүхтэй вэ, цаашлаад Монгол улс хөгжлийн аль үед явж байгаа вэ гэдгийг наад харьцуулалтандаа оруулж судалж үзсэн үү, хүн сайхан хөгжилтэй газар яваад, өөр орчинд орж болно гэхдээ хэрэв эх орноо гэсэн сэтгэлтэй бол сурсан зүйлээ эх орондоо хэрэгжүүлэх, тэр шүүмжлээд байгаа монголынхоо боловсролын салбрыг хөгжүүлэх хэрэгтэй гэдгийг бидний залуус байнга санах хэрэгтэй. Хэн ч амиа бодоод сайхан хөгжилтэй газар очоод таваг угаагаад хог шүүрдээдь сураад явж болно, Эцэст нь насаараа амеркид амьдрахаар шийдсэн бол юу ч гэж бичсэн болноо, яагаад гэвэл эрх чөлөөний орноос бичиж байгаа учраас...Гадагшаа хөрөнгө оруулалт хийхээр, цөөн хэд нь явж сурж ирээд олонхдоо зааж сургавал илүү дээр боловуу?

    ReplyDelete
  84. uneheer taalagdlaa bolomjtoi yu l bn olddog l yum bol gazar uzj yum surhiig l hicheene etssiin etsest mongoldoo l yasaa tawiahaas hoish sursan medsen bolgnoo mgldoo ired hj buteeneeee daaaaanch...........sanhuugiin asuudal unher hetsudee onts sain suraad muis tsdee ordog humuus hedii tolgoi sainch sanhuugeese bolj zuger neg muuu huwiin surguulid suudal nuhuj suuh shig muuhai yum alga emegtei hunii zowlon ymar mundahgvi bish alag urtei bolod aliig ter geh weeeeee

    ReplyDelete
  85. Bi bas Mongold surguuli tugsuud daraa ni uur mergejileer gadaadad (Switzerland) bakalavr master mun ter chigleleeree mergeshih surgaltand suusan.Ehnii jileesee l hajuugaar ni har bor ajil hiingee hiisen ed shuu dee.Estoi l tenger gazar shig yalgaatai yum bn lee.Bi mongoliin ih deed surguuliudiin sandal shiree, hicheel hiigeed suuh orchin, nomiin sangiin suireltiin baidaliig oilgoj bolnoo.Yahav yaduu zuduu ulsiin zovlon, hugjil mugjil geed olon yum bn, irgen ni yum bn, UB iinhee shoroond bujignaj ussun yum bn oilgolgui yahav.Tehdee manai bagsh nar bur arai denduuuuu.Getel bi estoi hund baharhaad heleh heden saihan bagshiin garaar orson hun shuu.Daanch ted ni uneheer tsuuhun, busad ni estoi mani meteeree zaalgaad suujiidag nuhduud bailaa.Ter nom devter shahdag, oyutanuudiin hudulmur muljij, gadaadiin erdemten bagsh nariin ajilaas huulj orchuulj uuriinhuu neriig tavij nom gargadag ni chin unen. 4 jil ih surguulid (mongoldoo nertei surguuli shuu) surahdaa PLAGIAT gej yu bolohiig medehgui gadaadad ireed, bichsen zuiliinhee zohiogchiig refer hiigeegui ajil yavuulj surguuliasaa huugduhduu tulval yahuu. Bi sanaataigaar hunii hudulmur hulgailah geegui, zugeer l tegdeg gej medehgui munginaj yavaa ni ter shuu dee. osoldohgui gadaad oyutan, za zuv buruu ashiglasan materialuudiin jagsaaltand heden zohiogchoo durdisan tuldaa urshuuj unguruulj bilee huurhii. Mongold 4 jil sursan zuil minii gadaadad ehnii jil sursantai en tentsej chadahgui baigaa yum chini.Mungu turgrugnuusuu bolood surah orchinoo burduuleh bolomj odoogoor garch bolohgui baij bolno, oilgono, tehdee yadaj bagsh nar ni ergeed oyutanuuddaa ulger duurialal uzuulj chadhaar moraliin undur chanartai baih estoi sanagddag.Bagsh nariig alt erdenes zuuj, Gucci tsunh barij channel palaajtai ir gej shaardaagui, oyutand ter chini ogt hereggui.Harin es surtahuuntai, chadah medeh yumaa zaaj chadna gesen uedee l bagsh bolj baigaachee l gej helmeer bn.

    ReplyDelete
  86. Sn bolowsroliig ezemshij boloh ter gazarluu ywj, hamag chadlaara hicheej, olon zvilsiig surch medej ircheed Mongoldoo uurinhuu hiij chadah yostoi l neg bvgdiig hiinee. Ter cag oirhooon:) Harin odoo sn hicheej America eswel Australia ch yumuu ymar neg shan bolowsroliig olgoh ter ulsruu uuriin munguur bish tetgelegeer suralcah bolomjiin tuluu sn hicheeh heregtei bgaamdaa. I'll try my best:) and never give up.

    ReplyDelete
  87. Сайн байна уу? Би танай аавын шавь байсан хүн байна. 1987-1988 онд МУИС-ийн орос хэлний бэлтгэл ангид суралцаж байсан юм. Чиний блогийг санамсаргүй олж уншлаа. Намайг сурч байхад иймэрхүү дутагдлууд байж л байсан, одоо ч байсаар л байгаа юм байна даа, хөөрхий. Эх орон, ард түмэн гэж цээжээ дэлсээд байдаг оюутан залуусыг ядаж хэдэн сар гадаадын сургуулиуд руу оюутан солилцоогоор явуулах юмсан гэж хааяа бодох юм. Ирцгээгээд үүнээс сайхан өгүүлэл бичицгээх байх даа. Дахин шинэ сонин өгүүлэл бичээрэй, амжилт хүсье.

    ReplyDelete
  88. миний бодлоор МУЙС ийн факултэтээсээ хамаараад сургалтын чанар өөр байж магадгүй юм. МУЙС ийн химийн факултэтэд 0.5н жил сураад японд ирж сурахад монголын шинхлэх ухааны салбар бүүр дор орчоогүй юм байна аа гэж бодогдсон их сургуулын багш нар нь ч гадаадад мундаг мундаг их сургууль мастэрийн сургууль төгссөн мундаг хүмүүс байсан. харин ахлах сургуулиас орж ирж байгаа хүүхдүүд маань маш их гологддог юм билээ. химийн шинжлэх ухаанд суралцаж буй хүмүүсд мат физик биологи эх хэлний зохих хэмжээний мэдлэг чадвар хэрэгтэй болдог гэтэл тэдгээрийн өчүүхэн хэсгийг ч сурж чадаагүй мэддэггүй хүмүүс их сургуульд орж ирж байгаа нь 4н жилийн сургалтийн системийг 8н жил заагаад ч хүрэхгүй адгийн наад захийн математикийн мэдэгдэхүүнгүй хүмүүсд бүгдийг нь эхнээс нь заана гэдэг хэцүү болж ирдэг юм шиг санагдсан. Үүнээс үзвэл боловсролын систэм гэдэг асар өргөн ухагдахуун үүний нэг хэсэг болсон багш бэлтгэдэг их сургууль болон багш нарыг маш чанга шүүлтүүрээр шүүх хэрэгтэй юм шиг санагдсан.

    ReplyDelete
  89. БИ ч гэсэн мастераа гадаадад хийх гэж очихдоо өөрийгөө голоод уйлж байсан. Гэхдээ Монголдоо ажиллаж хуримтлуулсан туршлага их хэрэгтэй юм билээ, энэ нийтлэл бичсэн охин ажлын туршлага муутай явсан юм болуу гэж ойлголоо. Дээр нь бас жаахан цэгцгүй, замбараагүй сэтгэж бичдэг санагдлаа, дахжи юм бичвэл шүүмжлэлийг хүлээж авах бизээ. Сүүлийн үед гадаадад гайгүй сургууль төгсөөд ирж байгаа хүүхдүүдийг харахад Англи хэл нь сайн ч монголоор бичиж найруулах тал дээр үнэхээр гологдож байгаа

    ReplyDelete
  90. Аливаа юмыг сурах хүнээс өөрөөс нь ер нь бараг л 99 хувь хамаарна гэхэд болно доо. Одоогийн НҮБ-ын дарга Бан Ги Мүн гуайн намтараас дайны дараахь хүнд хэцүү, ядуу солонгос орны нөхцөлд яаж хичээл зүтгэлтэйгээр сурсаар өнөөдрийн амжилтанд хүрснийг нь уншихад бас бахархмаар шүү

    ReplyDelete
  91. Тэднээс хамгийн чухал нь: аливаа юмыг задлан шинжилж унших чадвар, судалгаа хийх чадвар, группээр хамтарч ажиллах, тухайн хичээл дээр үзсэн юмыг анализ хийж, чөлөөтэй, өөрийнхөө уран яруу найруулгаар илэрхийлж, тухайн нөхцөл байдалд оновчтой хариулт болгон хичээлд хувь нэмэр оруулах, гэх зэрэг зөндөө арга барил, ур чадварыг би Монголд сурах хугацаанд эзэмшээгүйгээ ухаарсан. Энийгээ ичих ч гүй хэлнэ. Хүмүүс юун сүртэй юм гэх байх. Гэтэл тийм биш. Яаж илэрдэг вэ гэхээр би хичээл дээр сууж байхад багш оюутнуудаас бодлыг нь асууна. Оюутнууд багшийн ярианд хувь нэмэр оруулна. Гэтэл тэд нарын ярьж сэтгэж байгаа нь арай л ондоо, нэг левел дээшээ. Юманд дүн шинжилгээ хийхийн хажуугаар өөрсдийн бодол, байр сууриа бас нэг өөр өнцөгөөс илэрхийлнэ.
    За тэгээд хичээл бол өдөрт багадаа л 40өөс дээш хуудас унших юм өгнө. Удаан уншдаг намайг хэлэх үү, би бол үнэхээр эхний жил “чирэгдсэн”. Ядаж байхад манай мэргэжил нь өөрөө уншиж судлах юм ихтэй байдаг бололтой. Ном уншиж сурах минь яавдаа гэж байнга харамсдаг.

    ReplyDelete
  92. Ndd zowlogoo ogch tus bolooch? tanitai yaj holboo barih we facebook eswel mail haygaa uldegerei ndd tulgamdsan bas setgel zowooson asuudal bga umldaa

    ReplyDelete
  93. Uuchlaarai ndd yaraltai tanii tuslaltsaa heregtei bna minii mail jaipii_mn@yahoo.com

    ReplyDelete
  94. Hariltsaand surch togsson hunii huvid ene bichsen unen shuu, nomiin san, orchuulga geed l bugd unen. Odoo oyutnuud Englishee sain saijruulaad tetgeleg ntr hootsoldoj gadaadad suraarai, ih yum oilgono shuu !

    ReplyDelete
  95. Bi ch mon adil MUIS-D mongol angli sudlald surch bgaad 2r kurse togsood tetgeleg avaad gadaadad baklavrt 2jil garn surchil bn. Huvi hun ooriigoo hogjuuley, oortoo sain bolovsrol olood avay gevel zaaval bagsh nar surguuli, suraltsah orchin noloolloos bolno gedeg shal yvtsguu setgegdel, Bi omno ni MUIS-iin 2r bairand surch bgaad, dara ni oyutani bagtaamj hetersen uchraas MUIS-iin 6-r bairand surch l bsn, 6-r bairand suraltslaa geed muudsan zuil baigagui, harinch MUIS-d suraltsah 2 jiliin huagtsaa min nadad mash sain suuri bolj ogson,,deer bichsen hsig MUIS-iin surglat neg hunii setgegdeleer muu gsn ug bish shv dee,,surch chadaj bgaa hunii huvid bol busad surguuliidig bodvol hunii tolgoind harinch gaiguu medleg oruuldag gej boddiishde.

    ReplyDelete
  96. Vнэхээр л газар vзэж нvд тайлсан хvн юмаа.. Бичих хэв маяг, ур чадварыг тань биширч байна.. би øøрøø 10н жилийн хvvхэд л дээ тэгээд дээрх бичсэн зvйлvvдийг тань бvгдийн нэгд нэгэнгvй уншлаа.. хэрхэн яаж ийм олон тэтгэлэгт хамрагдаж чадсан юм бэ? Би хэдэн жилийн дараагаас сургуулиа тøгсøøд гадагшаа явж сурах санаатай байгаа л да.. боломжтой бол та надтай холбоо барьж хэрхэн тэтгэлэг авах тухай жаахан ч болов заавар зøвøлгø øгч тус болно уу..

    ReplyDelete
  97. энэ хүний бичсэн зүйлийг нэг нэгэнгүй уншлаа.. таалагдлаа. гэхдээ нэг зүйлийг хэлэх гэсэн юм. сурна гэдэг бол ямар нэгэн шалтгааны хомсдол байж болохгүй. сурна гэдэг нь хувь хүний л мэрийлт, хичээл зүтгэл юм шүү дээ. хаана ямар орчинд байх нь бас чухал биш. монголдоо ч сайхан сураад сайхан мэргэжил бүрэн эзэмших бүрэн боломжтой. юу хэлэх гээд байна вэ гэхээр гадаадад очоод та арай илүү сурна аа, таны толгойнд өөрийн эрхгүй мэдлэг оруулаад ороод байна гэсэн үг биш юм. яахав, хаана сурах нь таны л хэрэг. миний бие бакалавраа муис-ийн эзс, магистраа австрали улсад хамгаалсан. хятад хэлний бэлтгэлээр өнгөрсөн хоёр жил хятад улсын бээжин хотод сурсан. одоогоор оюу толгойд ажилладаг жирийн нэг залуу байна. байгаа зүйлдээ сэтгэл хангалуун бай. гэхдээ жаахан л илүүг хүс. тэр цагт та өөрийгөө нээх болно.

    ReplyDelete
  98. Sain bna uu? End bi 1. Sanal bodoloo huvaaltsah gj 2. Tanias yum asuuh gj comment bichij bna aa :)
    1. Tiime bi ch gesen tanitai sanal neg bna. Bi mun adil gadaadad surdag jiriin l neg oyutan. Hoolnii mungiig chn daay naanaa sain suraad eh orniihoo hugjild huvi nemer oruulaarai gsn altan bolomjiig atgaad eduge neg jil bolj bna ( yag tanitai adil kk) gehdee bi dunguj Bacheloroo hiij bga. Ooriigoo goloh chiregdeh yum bishku l ih bna ( deerh bichsen buhen tani nadtai buur yag tsav taarch bna) ter bolgond bi buhniig meddeg baih albagui harin odoo medeed avchie oroitoogui bna gj ooriigoo zorijuuldag yum.Medeej anhnaasa dund surguulid bhdaa l medeed avtsan bsn bl medeej saihan odoo ingeed bantaad ulaagaad suuhku l de. Surgaltiin bolovsorliig buur bagaas n tsetserlgiin surgaltaas ehleed shinechilmeer. Ingeed l oor orontoi haritsuulaad l ingemeer bna tegmeer bna geed l yariaad l sanal bodloo busadtai soliltsohod eh ornoo golson, neg l gadaadad surch bga hun Mongoliin niigmiig oilgodogui negen blon huvirch, busad humuusiin iim mayagaar neg taliig haraad huleej avch bgaad haramsah shig. Gadaadad surna gdg ih zuiliig surch oilgohoos gadna ooriigoo oldog yum shig. medeej ene buhen amargui bartaa saad ihtei tuuniig davaad l davaad l bolgood bgaag busad neg n nuguu l uridiin adilaar az jargaliin orond bga jargatsan hun meteer tsomhon setgeh n bas l gunigtai. Tertei tergui ooriinhoo hairtai ger bul eh orno zolin baij ene bolomjiig atgaad yu l endees surch bolmoor bna? yu n mongold min heregtei bna? buhniig medeed ovortlood eh orondoo ochihiig gadaadad suraltsaj bga hun bur l husdeg bh tiimdee ch ochih n todorhoi gj huvidaa naiddag. ooriin jargaliig bodood undur hugjiltei orond amidrie geed tend ger bul min eh oron min nuguu l baidag gunigt amidralaar amidrahiig haraad hen l setgel amar baiv gej de tiim biz!
    2. Eordoo l uuniig heleh gsn yum tanii bichsen mash ih taalagdlaa bs iluu contacttai baimaar bna huseltiig min huleej avna gj naidaj bna. Tand amjilt husey :)

    ReplyDelete
  99. Sain bna uu? End bi 1. Sanal bodoloo huvaaltsah gj 2. Tanias yum asuuh gj comment bichij bna aa :)
    1. Tiime bi ch gesen tanitai sanal neg bna. Bi mun adil gadaadad surdag jiriin l neg oyutan. Hoolnii mungiig chn daay naanaa sain suraad eh orniihoo hugjild huvi nemer oruulaarai gsn altan bolomjiig atgaad eduge neg jil bolj bna ( yag tanitai adil kk) gehdee bi dunguj Bacheloroo hiij bga. Ooriigoo goloh chiregdeh yum bishku l ih bna ( deerh bichsen buhen tani nadtai buur yag tsav taarch bna) ter bolgond bi buhniig meddeg baih albagui harin odoo medeed avchie oroitoogui bna gj ooriigoo zorijuuldag yum.Medeej anhnaasa dund surguulid bhdaa l medeed avtsan bsn bl medeej saihan odoo ingeed bantaad ulaagaad suuhku l de. Surgaltiin bolovsorliig buur bagaas n tsetserlgiin surgaltaas ehleed shinechilmeer. Ingeed l oor orontoi haritsuulaad l ingemeer bna tegmeer bna geed l yariaad l sanal bodloo busadtai soliltsohod eh ornoo golson, neg l gadaadad surch bga hun Mongoliin niigmiig oilgodogui negen blon huvirch, busad humuusiin iim mayagaar neg taliig haraad huleej avch bgaad haramsah shig. Gadaadad surna gdg ih zuiliig surch oilgohoos gadna ooriigoo oldog yum shig. medeej ene buhen amargui bartaa saad ihtei tuuniig davaad l davaad l bolgood bgaag busad neg n nuguu l uridiin adilaar az jargaliin orond bga jargatsan hun meteer tsomhon setgeh n bas l gunigtai. Tertei tergui ooriinhoo hairtai ger bul eh orno zolin baij ene bolomjiig atgaad yu l endees surch bolmoor bna? yu n mongold min heregtei bna? buhniig medeed ovortlood eh orondoo ochihiig gadaadad suraltsaj bga hun bur l husdeg bh tiimdee ch ochih n todorhoi gj huvidaa naiddag. ooriin jargaliig bodood undur hugjiltei orond amidrie geed tend ger bul min eh oron min nuguu l baidag gunigt amidralaar amidrahiig haraad hen l setgel amar baiv gej de tiim biz!
    2. Eordoo l uuniig heleh gsn yum tanii bichsen mash ih taalagdlaa bs iluu contacttai baimaar bna huseltiig min huleej avna gj naidaj bna. Tand amjilt husey :)

    ReplyDelete
  100. Би Англид 2000 онд очоод би яг юуууууууууууууу сурсымбэээ гэж толгойгоо шааж байсныг минь нүдэнд харагдтал бичиж! Монголд бакалавр гдг т1 юмыг би яагаад хийснээ одоо болтол ойлгодоггүй юм харамсаар 4 жил минь

    ReplyDelete
  101. This comment has been removed by the author.

    ReplyDelete
  102. Манайхан нэг л их Америкт сурцгаая гэж уриалаад байгаа болохоос биш Монгол шиг ядуу, хөгжил буурай орноос боловсролын стандарт нь дэлхийд тэргүүлэх зэрэгт хүрсэн их сургуулиудад суралцахад ямар ямар хүндрэл, саад бэрхшээл тулгардагийг ерөөсөө ч үнэн зөвөөр, байгаа байдлаар нь олон нийтэд хүргэдэггүй, өөрсдийнхөө туулсан туршлагыг огтхон ч илэн далангуй хуваалцдаггүй. Гадаадад суралцахыг хүсэгчид нь гэсэн аль нэг оронд суралцаж буй нэгнийгээ нүүрний номон дээр тавьсан гоё сайхан зураг, өмсөж зүүсэн хувцас хунараас нь цааш тэр хүнд тохиолдож буй олон асуудлыг мэдье гэсэн хүсэлгүй. Нэг л их гадаадад сурах юмсан гэсэн хүслээс цаашгүй байх юм даа.

    Өөрийнхөө туршлагыг харамгүй хуваалцаж байгаад Хонгороод талархал илэрхийлье.

    ReplyDelete
  103. Bayan ailiin huuhded ch bolomj iluu l dee, unshij ehleed l sonirholgui sanagdlaa

    ReplyDelete
  104. Chi thdee heterhii muu talruugaa handuulaad bichchihjee... Bi l ghed mongold bacheloroo hiisen mongoldoo saihan ajil hiigeed saihan l amidarch bna. Harin ch gadaadad master bacheloroo hiisen humuusiin hajuud ajil deer iluu chadvartai bdag. Gadaadad surj tugssun humuus yumaa udaan oilgohoos eheluuleed (Ajiliin proces) gadaadad bsan orchnoo ajil olgogchoosoo nehdeg. Gadaadad sursan humuus er ni l uzuuleh heden iluu tsaastai l bolohoos bish shaal dufff bdag orchinoo mederch amidarch chadahguigees ehluuleed yarival gadaadad sursan hund zunduu dutagdal bii. Ugui ee yaahav gadaadad amidarch ajillah tuluvluguutei bol harin uur l duu..

    ReplyDelete
    Replies
    1. Санал нэг байна, саяхан ажил дээр, гадаадад төгссөн мастераа АНУ д хамгаалсан гээд нэг залуу ахлахаар ирээд юу ч чадахгүй тушаал буурсан. Өндөр хүлээлттэй байсан хүн яг эсрэгээрээ багаар ажиллах дээр нэг л их гоё гоё юм ярина даанч бүтээмж гэж авах юм байхгүй. Тийм тохиолдолд олон л гарч байсан

      Delete
  105. Hon, saihan bichsen bn amjilt husii. Bi haana bnaa gj bodogduulj bn. Unshsan blog bolgon iim setgel toruuldeggui tiimees ene compliment shuu. Sumiin surguulid hamt surch bsan shireeni and hehe

    ReplyDelete
  106. Гайхалтай үнэн түүх байна. Хүний суралцах, бусадтай өрсөлдөх гэсэн хүсэл эрмэлзэл орчин тойрноосоо их шалтгаалдаг, тэрхүү массын сэдэл нь суралцах таатай орчин гэдэг шиг бусад гадаад хүчин зүйлээс шалтгаалаад байгаа юм л даа. Тиймээс манай оюутнууд дийлэнх нь идэвхгүй байр суурьтай байгаагийн шалтгаан ойлгомжтой, яг дээр дурдсан шиг. Энэ бол яахав над шиг дундаж оюутнуудын хувьд юм.

    Гэхдээ нэг зүйлийг үүнийг уншиж байгаа дүү нар маань ойлгох ёстой. Энэ хүн та бүхний дайрах ёстой болчихоод байгаа монголын боловсролын системийн нэг харанхуй үеийг амжилттай даван туулуулахын тулд ийм зүйл бичээд байгаа гэдгийг. Тэрнээс зорилготой хүн энэ мэтийг үл хайхран суралцах нь ойлгомжтой бизээ. Эцэст нь чиний ирээдүй гэрэлтэх болно.

    ReplyDelete
  107. Сайн байна уу, сайхан нийтлэл бичсэн байнаа Хонгороо эгчдээ баярлалаа. Би ч бас нилээн сайн бэлдэж байж ажлын туршлага хуримтлуулж байж магистраа хийе гэж боддог. Ер нь магистраар сурахад тохиромжтой нас гэж байна уу, хэдэн жил ажиллаад сурвал дээр бол. Энэ тал дээр зөвлөгөө өгч туслаач, мөн нууц биш бол Хонгороо эгч та энд хаана хаана ажиллаж байгаад явсан бэ?

    ReplyDelete
    Replies
    1. Маш их баярлалаа!!! Танд сурлагын өндөр амжилт хүсье ээ. Сургуулиа амжилттай төгсөөд эх орондоо ихийг бүтээгээрэй ;)

      Delete
  108. Энэ бас 2 талтай л юм даа. Ер нь боловсролын системийн зөрүү дээр санал нийлж байна аа. Гэхдээ дээр нэг хүн бас бичсэн байсан. Бакалавр, магистрын зэрэг хамгаалах тал дээр энэ ойлголт зөрүүтэй байж магадгүй юм. Жоохондоо эрт гадаад яваад, юу ч сурахаа мэдэхгүй ирсэн хүмүүс байна. Гадаадад сурчихаад, газартаа буухгүй байна гэж шүүмжлүүлдэг хүмүүс бий. Харин хэдэн жил ажиллачихаад юу сурахаа мэдээд гадаадад магистрт амжилттай сурч байгаа хүн бас нэг өөр. Магадгүй Монголд сурсан 4 жил чинь чамд туршлага болсон ч байж болох юм. Гэхдээ мэдэхгүй л дээ. Хүн байгаа зүйлээсээ л хэрэгтэй юмаа авч сурах нь чухал байх. Үүнийг уншаад дотоодод сурч байгаа хүмүүс хэрхэн арга барилаа өөрчлөх ёстой, гадаадад сурч байгаа нь юуг анхаарах ёстойг дор бүрнээ мэдэрч чадах нь л чухал байх, заавал гадаадад сайн сургуульд сурах гэхээсээ илүүтэй.

    ReplyDelete
    Replies
    1. Tanitai sanal negdej bn. Bi MUIS-iin BA zeregtei. Mongoldoo 3 jil ajillaad odoo Washington DC-d Amerikiin shildeg ih surguuliin MA zereg hamgaalj bgaa. Mongold BA-aa tugssun, Mongoldoo ajillasan n ih nemer bolsiimuu l gej bodogdoh um.
      Gadaad gadaad geed het shuteed bh n haashaa um. Uls orond chin bas uuriin gesen ontslog chanar gej yum bii shuu dee. Bidend gadnaas surah zuil bii bas uursdiinhuuruu baih hojootoi nuhtsluud ch bii.

      Delete
  109. Minii huvid, Mongol Ulsiin Ih Surguuliin BA zergiig duurgesendee haramsdaggui.
    Mongol ulsiinhaa talaar sain medehgui gadaadad suraad irj bga humuus zunduu olon bn shuu dee. Mongoliin nukhtsul baidal bol gadaadiin undur hugjiltei ornuudiinhaas tes ondoo. Tiimees, Mongoliinhoo talaar sain medlegtei baij nutagtaa sain bodlogo bolovsruulagch bolno gehees gadaadad ingedeg tegdeg gej tseejee deldsen humuuseer duurlee geed Mongol ulsaa hugjuulne gej yu bhaw.
    Gehdee bi 3-r kurstee buren tetgelgeer shalgaraad Amerikt surahad gaihaj bahdaj zuils zunduu l bsan. Tetgelgeer shalgarj Amerikiin ih surguulid jinhene oyutnaar suraltssan n bas nemer bolson umuu da. Gehdee bi MUIS-iin bagsh nartaa, hamt olond talarhaj yawdag.
    Odoo Washington DC-d Amerikiin shildeg ih surguuliin Magistriin zereg hamgaalj bn. Ih l um surj medej bn, Mongoldoo ch sursan zuilsuud ajiliin turshlaga maani ih hereg bolj bn.
    Zaluu ujiinhendee zuwluhud uuriiguu bitgii golooroi, zorison zorilgodoo unench shazruun bgaarai, surj bgaa surguulia ch buu golooroi. Mongol bagsh nar, surguuliin hamt olnoosoo olj surj boloh buhniig l hicheenguilen suraltsah heregtei shuu.

    ReplyDelete
  110. Mongold MUIS tegssen chemistry , master aa USA d hiisen minii mongoliin bolovsrol gologdoogui harin ch more broad baisan , USA giin hamgiin avah um ni hezee ch huuldaggui huurdaggui humuust ni tiim oilgolt baidaggui.

    Manii uyed MUIS havtgai huuldag baisan daa odoo ch heveree zendee olon diplomiin goluud tegsej baisan.

    ReplyDelete
  111. Сайн байна уу? Юун түрүүнд чамайг ийм нэгэн монголын томоохон гажуудлын тухай нийтлэл бичсэнд талархаж байна. Чиний хэлдэг бүгд үнэн гадаадад манай оюутнууд яаж сурдаг билээ. Харин энд......? Миний бодлоор орчин нөхцөл, сэтгэхүйгээс болоод сурлагын амжилт массаараа сайн байдаггүй юм шиг санагддаг. Багш нар тохилог өрөөнд суудаг хирнээ оюутнууд эгээ л хөлдөөгчинд сурч байгаа мэт тийм л орчин бидний дунд одоо хүртэл байсаар л байна. Би ХААИС-г төгссөн. Хөдөөний хүүхдүүд сурдаг гэж хүмүүсийн гоочлох шоолох надад сонин, ичмээр зүйл байгаагүй харин би зөвхөн өвлийн гадуур хувцастайгаа нэг ширээнд 4өөрөөрөө суудаг, нийтийн хоолны газрын хоол гэж аймшиг, багш нар гэж ялгавартай хандаж ар өврийн хаалгаар ая тал зассанд нь илүү сайн дүн өгдөгийг нь жигшиж хурдан төгсөхийн түүс болсоор төгссөн хүн дээ. Одоо төгсөөд эргээд харахад дэндүү хайран цаг хугацаа ч юи шиг. Илүү хичээдэг байж уу гэж боддог. Гэхдээ би монголд хичээлээ гээд яах юм бэ. Хөдөлмөрийг минь үнэлэхгүйгээс цааш. Энд улаан дипломтой онц сурлаа гээд тасарцан сайхан ажилд орж чадаж байна уу Худлаа ш дээ. Бас л нөгөө ар өврийн хаалгаар миний орох местед аль хэдийн өөр хүн залраад сууж байхад яана гэж. Тиймээс энд сурч зэврэхийн оронд болж өгвөл гадаадад сураарай. Би яагаад гадаадад сурахийг илүүд үзэж байна вэ гэвэл монгол оюутнууд хэн нэг хүний лекцэнд суучаад асуух асуулт байна уу гэхэд ганц нэг асуулт асуудаг ямар ч идэвхи сонирхол гэж байдаггүй юм шиг. Бас ингээд хэлчвэл багшид загнуулчдаг болов уу онигоо болно доо гэж дотроо бодоод үзэл бодлоо чөлөөтэй хэлж чаддаггүй, өөрийнхөө санаа бодлоо илэрхийлж чадахгүй оюутнууд зөндөө л гарч ирж байна. Энэ чинь тухайн хувь хүнийг ч цаашлаад монгол улсын хөгжлийг ч чангааж байгаа жижиг мэт санагдаж байгаа ч том асуудал шд ээ. Гэтэл гадны оюутнууд шууд л өөрийнхөө юу бодож санаж байгааг чөлөөтэй илэрхийлж тэрнийхээ төлөө бат зогсож чаддаг сайн давуу талтай. Энэ занг нь монголчууд бид суралцах ёстой юм шигээ. Хэдий болтол цэвэр ичимтгий гэх худлаа зангаасаа салж чадахгүй явах вээ дээ.
    Тэгтээ тэргүй Монгол хүн учраас монголдоо ирж ясаа тавих нь гарцаагүй. Ясаа тавихийн тулд бас ч гэж гайгүй газар ясаа тавиулах хэрэгтэй болно.. Тийм учраас эргэж ирээд эх орноо хөгжүүлнээ. Гадаадад сайн муу янз бүрийн юм үзэж хараад, өндөр боловсрол эзэмшээд, танил талтай болсон 50 монгол залуучууд байхад л энэ монгол орон одоогийнхоос л илүү хөгжинө. Энэ бол миний л бодол.

    ReplyDelete
  112. та нарын мэдлэг хэр зузаан бэ? юугаараа, аль хэсгээрээ зузаан бэ? миний зүгээс харахад өнгөцхөн бодож өөрийнхөөгөө л ойшоосон нүүргүй хэдэн хямдхан өгүүлбэрүүдийг харж байна. саран дээр очоод сураад үзсэн хүн байна уу? тэнд дэлхийгээс ч илүү мэдлэг олгодог. яг л ингэж бичиж. юм бүхэн харилцан адилгүй хэлбэр хэмжээ өнгө зүс амт. чиний амтыг үнэрийг бусад нь дуурайх албагүй. нэгэнт тэрний өмнөөс сансарт очиж чадахгүйгээс гажууд зүйл бичиж хүмүүсийн хөлийг газраас хөндийрүүлэх нь тааламжгүй бус уу. би ингээд бичиж байгаадаа харамсаж байна. үндсэрхэг үзэл мэдээж бий. гэхдээ хэтрүүлж болохгүй. тиймээс монголоо битгий муулаачээ л гэх гэсэн юм. утгатай зүйл гэж бараг байхгүй. бүгд утгагүй. тэр чигээр нь л хая.

    ReplyDelete
    Replies
    1. Good essay! I liked how you pointed out your thoughts. I feel same way! Keep working hard. Good luck dear :)

      Delete
  113. Монголын боловсролын системд эрс шинэчлэл хэрэгтэй, санал нэг байна. Алдаа дутагдал энэ байтугай олон бий. Бүр цэцэрлэг, бага дунд боловсролын шатнаас л эхлээд боловсролын системийг шинэчлэх хэрэгтэй. Гэхдээ бас хувь хүний өөрийн хичээл зүтгэл бүхнийг өөрчилнө гэдгийг мартаж болохгүй, дотоодод боловсрол эзэмшсэн шилдэг мэргэжилтэнүүд бий шүү, тоо нь цөөн байгаа

    ReplyDelete
  114. Ганц их сургуулиуд ч биш бас 10-н жилүүдийн сургалт хамаатай байх шүү

    ReplyDelete
  115. This comment has been removed by the author.

    ReplyDelete
  116. Yamr ix comment bna. Mius odoo 2 yanziin oyutnuud bdg gsn. Neg bl chadaltia surlagatia shilegdjborsn suraghid 2 daxi ni mongotei ailiin xuuxduud. Manai duu muist orchood xogiin surguuli gd golood bga. Bayahuudiin xuuxduudn xicheel xiihgui adilxn dun avad yavdg bagsh nar n medleggui gd

    ReplyDelete
  117. Дараагийн нийтлэлийг чинь хүлээж байгаа шүү.

    ReplyDelete
  118. Yunii umnu heregtei medeelliig busaddaa hvrgesend talarhaj buigaa ilerhiiley. bi MUIS-n talaar chinii bichsentei sanal neg bn, Uchir ni bi bas MUIS-g tugssun yum. hicheeliin 6-r bairnii orchin, 2-r bairnii nomiin san, zarim bagsh nar, angi tanhim ged bvgdiig ni medej bn aa.Bolohgui baigaa zuiliig shudargaar gargaj heleh ni muugaasaa ilvv sain vr dvng bii bolgoh ehlel gj bi boddog.
    Odoo bi magistraa gadagshaa ali neg shildeg surguulid hamgaalah zorilogotoi bga. surah uls, surguuliach barag songotson gehdee nadad uur shig chini turshlagatai hvnii zuwluguu tuiliin chuhal heregtei bn. Tiimees todorhoi asultiin daguu uuruus chini zuwluguu away gewel herhen handah we?

    ReplyDelete
  119. Америкт ирээд өөрийгөө голсон минь: Гадаадад дээд боловсрол эзэмшихийн давуу тал
    Нэр нь хүртэл агуулгаасаа зөрсөн байх юм
    Муулж болноо Үнэнийг хэлж болно Гэхдээ хэтрүүлж болохгүй л байхгүй юу
    Өөрийх нь эсрэг байгаа хүмүүсийн зарим сэтгэгдлүүдийг нь устгасан
    Өөртэй нь санал нэг байгаа Монголын боловсрол муу гэсэн хүмүүстэй Харин тийн тийм байгааздээ би л энийг олж хэллээ гэх нь холгүй л давхих юмдаа
    Хэлж чадаж байгаа нь үнэн ч Хэтэрхий шүүмжлэл чинь ихдэж

    1. Миний гол мессэжийг ойлгоод, урам зориг ороод, ихийг сурч, хийж бүтээхийг хийх хүсэл төрөөд байгаа хүмүүс нь ОНЦ. Битгий бууж өгөөрэй.

    хийх хүсэл төрөөд байгаа хүмүүс нь ОНЦ эдр Монголчуудийг бүгдээрээ залхуу новшнууд гэх нь холгүй л байна

    2. Ойлгуулах гээд байгаа утга санааг ойлгохгүй байгаа хүмүүст: Хүн хүний сэтгэх чадвар өөр учраас заавал ойлгох албагүй л дээ.

    Алба байхгүй ч чам шиг үзэл бодлоо чөлөөтэй илэрхийлж байгаа(Чамаас өөр сэтгэсэн) хүмүүсийг битгий ялгаж салга

    3. Хэрүүлч авгай шиг "Тийм л юм бол чи тэгээд энийгээ өөрчлөөч" гэсэн мэр сэр хүмүүс байх юм. Би Эйнштэйн биш. Нэг л өдөр онгод ороод, үзэг бариад дэлхийг өөрчилж чадахгүй. Энэ сэдвийг ил гаргаж тавьж байгаа нь өөрчлөлт хийх эхний алхам, энэ тал дээр би чамаас нэг гишгээ илүү явж байна гэсэн үг биш үү?

    Чи дэлхийг өөрчлөх гээд байгаа юмуу Монголыг өөрчлөх гээд байгаа юмуу

    4. Тийм л сүрхий юм бол миний гарыг харж, үглэж суухаар өөрсдөө бас юм сэдэж санаачилж, өөрчлөх замналыг эхлүүлж болно шүү дээ. Юу дутаад байгаан? Боловсрол, ур чадвар дутаад байгаа биз? - Энийг л хэлэх гээд байгаа юм.

    Боловсрол, ур чадвар дутаад байгаа биз гэж хүмүүсийг нэг ижил copy paste болгох гээд байгаа юмуу Хүн бүхэн үзэл бодлоо өөрөөр илэрхийлнэ
    Дуугүй Чимээгүй суудаг хүмүүсийг Чадвар муу гэж бүү дутуу үнэл

    5. Эх орондоо ирээрэй гэцгээх юм. Би өөр хаачих вэ дээ. Цаг нь болохоор сурсан эрдмээ өвөртлөөд гүйгээд очино.

    Угаасаа өөр очих газар байхгүй л дээ Гадаадад гарч Монголоо муулж шүүмжилж Монголдоо Байгаа Хэдийнхаа тархийг нь угааж Монголоо дээшлүүлжээд ирэх гэсэн гээд шууд Ойлгож болно Хүн бүхэн Ашигч шүү дээ

    Туйлшрамтгай бичсэн байж болноо гэхдээ Одоо Монголдоо ирээд дээд сургуулиулыг нь хараарай амаа таглах вий дээ
    Хувийн муу сургууль байгаа ч Тэнд орж байгаа хүүхдүүд л арчаагүй
    Их дээд сургуулиудад Нүүр бардам алхаж байгаа оюутан залуус зөндөө л байгаа
    Лекц семинар дээрээ яаж суудаг болчоод багаар ажиллах чадвар байхгүй гээд байгаан
    Унших чадвар дадлага гэл үү Тэрийг чинь арван жилд хөгжүүлдийн
    Арван жилд Их дээд сургуульд яаж бүрэн дунд боловсрол эзэмшсэн яаж бакалавр авсан тухай чинь бодхоор л
    Бидний үе ялгаатай байж болох ч Хүн өнгөрсөнөө сайхнаар дурсаж явдаг юм Одоогийн Монголын нийгэм эрс өөр шүү дээ Мэдээж дутагдал байгаа ч Аажим аажмаар өөрчлөгдөж л байгаа Чи энийг бичих гэж эргэлзэж тээнэгэлзсэн байх Тэрэн шиг нийгэм маш олон хүнд зөв оновчтой байхын тулд удаан байгаан
    Муу оршин тогтнож байж сайн оршин тогтнодог
    муу сайн дунд хэлбэлзэл оршиж байж нийгэм илүү бодит илүү амттай илүү өрсөлдөөнтэй байдаг
    Бидний оршин тогтнож байгаа нийгэм яг л шүүлтүүр шиг чадвартай нь үлдэж чадваргүй нь хаягддаг хатуу нийгэм
    Мэдээж туулсан зам чинь хэцүү байна энэ бүгдийг даваад гардаг чи чадвартай сайн байна гэхдээ эргээд нэг бодоод үзээрэй
    Хатуу бичсэн бол хүлцэл өчье

    ReplyDelete
    Replies
    1. Чи ч юм үзээгүй балчираараа л байнадаа, өрсөлдөөн жинхэнэ бодит байдал ямар байгааг мэдэхгүй байгаа болхоор л чи ингэж хэлж байгаа юм.

      Delete
    2. Балчир байж болноо гэхдээ хувь хүнийхээ үүднээс өөрийн үзэл бодлоо хэллээ хэтэрхий хатуудаад загнах доромжлох аятай бичсэнээ мэдэж байна.
      Яагаад Монгол улс гадаадад сурч боловсорч байгаа оюутнуудадаа тэтгэлэг эдр өгдөггүй ойлгох шиг ингээд ярихаар бас л
      Бакалавраа гадаадад эзэмжсэн нь дээр гэсэн удахгүй бүрэн дунд боловсрол гэж ярих байхдаа энэ
      Хамгийн гол нь хэдэн оныг хэдэн онтой харьцуулж бичиж байгаа нь
      Өнгөрсөн амьдралыг одоо бичээд л
      Бичих нь зөв байх л даа
      Гэхдээ би ирээд нэг өдөр ч болов МУИС-даа Сураад үзээсэй гэж л хэлмээр байна

      Delete
    3. Энийг уншаад надад маш их зүйл эргэцүүлмээр маш их зүйл шүүмжилмээр санагдсан
      Магтаал ч байгаа шүүмжлэл ч байгаа
      Хэдэн хүн ардаа чирээд энийг бичсэнийг бодхоор
      Ном бичсэн бол арай дээр байх байсан
      Ингэж цацаж түгээж байгаа нь бас нэг бодол байхдаа Хүн бүрт хүргэх гэсэн Гэхдээ судалгаа шинжилгээ дүгнэлт анализ гээд энэ яриад байсан тэрийгээ хийгээд бичсэн бол

      Delete
    4. Блог хөтлөж үзсэн юмсан. Эмзэглэж хүлээж аваагүй ээ. Зүгээр л эргэцүүлэмж дутсан байсан. Бас цаг үеийн байдал.

      Delete
    5. ene Baigal Max yag l toon dotor useg tsohtson yum shig l guih yumaa...jooohon taivshraad bodoltoi bichildee....ug bur deer ni tailbar hiigeel chi uuruu harin heruulch yumaaa!!!!

      Delete
    6. iluu ymand hoshu dvrchihsen bololtoi
      ter delberzen dewer n tsorhoi arhichin bagsh narara muisa mulad yawdaa
      хэтэрхий хатуудаад загнах доромжлох аятай бичсэнээ мэдэж байна.
      Энийг уншаад надад маш их зүйл эргэцүүлмээр маш их зүйл шүүмжилмээр санагдсан
      Магтаал ч байгаа шүүмжлэл ч байгаа
      Гэхдээ судалгаа шинжилгээ дүгнэлт анализ гээд энэ яриад байсан тэрийгээ хийгээд бичсэн бол
      Зүгээр л эргэцүүлэмж дутсан байсан. Бас цаг үеийн байдал.
      ene heden vgs oigogdogvi ym shig hatuu bichsen ter hamgin ehni comment bol bvvr ih setgelin hurul haragdaj magad gehde bi zvger hurud inged bichih hvn bish mash ih zvil bodson ergetsvlsen bi ch gsn ter gadad ter tetgeleg gdg ymig chin hamragdaj yawla medne gehde vneher tsag vye medreegvi l bsandaa
      heden oni ymig heden ond biched....

      Delete
  120. unen yum bichjee gehdee tanii surj bsan ue odoo 2013 onii ue shal oor bolson. odoo ih deed surguuliudiin chanar oorchlogdoj bna. ih deed surguuliud gadaad hariltsaatai bolj bna oyutnuudaa gadaadad tetgelgeer hamruulahiig ermelzej bagsh nariigaa gadaaad ruu yavuulj magistr doktoriin zereg hamgaaluulj bna olon ulsiin huraliig ih deed surguuliudin bairand zohion yavuulj bna inged l toochood baival nileen ih yum oorchlogdson tanii heldeg uneen unen. bi ch gesen ooro tani shig l boddog.gehde huvi hunii husel temulel medne shude. bi gehdee taniig bas magtmaar bna ta ch olon ulsiin humuustei surch bga shude ter olon humuuses mash olon medlegig ovortlono odooniihiig bodvol gadaadad surah mash olon arga zamuud garch bna.

    ReplyDelete
  121. Санал нийлж байна, зарим хүмүүс цаг үе өөр болсон сайжирсан гэж хэлж байгаач үнэндээ бол энд бичсэн зүйл яг л хэвээрээ байна

    ReplyDelete
  122. Хүмүүс яасан уйгагүй санал бодлоо хуваалцаа вэ...Боловсрол түүний чанарын асуудал үнэхээр л хурц сэдэв болсон нь эндээс харагдаж байна. Хамгийн олзуурхууштай нь юу нь болохгүй байгаа, юу нь болох гээд байгааг бас харьцангуй олж харцгаадаг болжээ...харьцуулалт ч нэлээд хийгдэж байна. Эцэст нь манай боловсролын гажиг тогтолцоо зөв гольдрилдоо орох цаг ирэх байхаа.
    Ерөнхийдөө одоогийн нөхцөл байдал бол эмгэнэлтэй байна шүү дээ. Би ч нийтлэл бичигчийн адилаар МУИС-ийн бүтээгдэхүүн. Тэхдээ бүр хөдөө орон нутгаас төөрч явсаар (тохиолдлоор гэхүү? азаар гэхүү?) ирж сурсан, эргээд бодоход толгойны эргээ маань ч гүйцэд гаралгүй тууж явсаар сургуулиа төгссөн байна. Их сургуулийн орчин 10 жилийн амьдралын хэмнэлээс минь төдийлөн ялгагдаад байх зүйл ажиглагдаагүй. Нэг их хичээж, мэрийгээд байх ч шаардлага гараагүй. Хамгийн гол нь оюутны 4 жилийг үхэн хатан сурч мэдэхэд зориулах ёстой гэдгийг мэдсэнгүй, хэн нэгэн ч надад хэлж өгсөнгүй. Ийнхүү системд нь дасан зохицоод, хичээлд нь таслалгүй суугаад, заасан юмыг нь буцааж хариулж явсаар 3,5 голчтой төгсчихсөн. Тухайн үедээ их маадгар байсаан, Гэвч төгсөөд 2 жил болоход 2, 3 газар ажиллаж үзлээ, үнэхээр өөрийгөө голлоо!!! өнгөрүүлсэн хором мөч бүртээ харамслаа. Хэлэхэд ч ичмээр юм. Англи хэл сурахаар шамдаагүй, ядаж л жолооны курс ч төгсчихөөгүй байна шүү дээ. Надтай адилхан ихэнх хөдөөний хүүхдүүд их, дээд сургуулийн оюутан болсондоо л сэтгэл нь ханачихдаг, нэгэнт ханачихсан сэтгэл нэмж өөр юм сурч судлах гэж өөрийгөө зовоох уу? Одоо ч миний 5,6 жилийн өмнөх дүр зураг канондчихсан юм шиг л ажиглагдаж байна. Ялангуяа би оюутан болох ёстой, миний хүү/охин оюутан болох ёстой гэсэн нийгмийн сэтгэлзүй дээр тоглосон хувийн том, жижиг сургуулиудад сурч байгаа оюутнуудыг харахаар л сэтгэл зовних юм. Тэдний ихэнх нь хожуу ч болтугай над шиг ингэж ухаарахгүй шүү дээ. Шулуухан хэлэхэд боловсролын панзчидад ашиглуулаад л дуусч байна. Тодорхой жишээ хэлэх үү? Би одоо энэ ажиллаж буй компанидаа саяхан ажилд орсон юм. Монголын бас л томоохон компаниудын нэг л дээ. Энд надтай хамт ажилд орсон (гэхдээ өөр хэлтэст, танил тал, татлаа түлхээгээрээ л дамжуулсан юм шиг байгаа юм. Өөрийнх нь яриа.) ойролцоо насны нэгэн залуу байх. Сургуулиа төгсөөд жил гаран болж байгаа. Эзэмшсэн мэргэжил нь олон улсын эдийн засаг...юу юу ч гэчихлээ...төгссөн сургууль нь Монголын Үндэсний Их сургууль гэх. Хамгийн харамсалтай нь Word болон excel программын аль алин дээр нь ажиллаж чадахгүй гэдгээ шударгаар хүлээж, шоконд оруулж байгаа хүнтэй чинь юу ярих вэ?!!
    Миний одоогийн нөхцөл байдал ч гэсэн гадаад дотоодод явж үзсэн харсан нь их болсон та нөхдүүдийн хажууд бол үүн лугаа адил л өрөвдөлтэй эмгэнэлтэй байна байх л даа. Учир нь би англи хэлийг 10 жилдээ үздэг л байсан, их сургуульд ороод ч үзсэн. Нийлүүлвэл даруй 5-6 жил болох биз. Даанч би англиар ярих нь битгий хэл, олигтой бичиж чадахгүй, уншиж ч чадахгүй. Энэ нь миний өнөөдрийн ажил, амьдралд хамгийн том асуудал үүсгэх боллоо. Одоо би яах вэ? нэн түрүүнд англи хэл сурмаар байна. Гэхдээ Монголдоо энэ орчиндоо би сурч чадна гэдэгтээ итгэлгүй байна. Их дээд сургуульд сурахаар нтр гэж том ярихгүй ээ зүгээр л ямар нэгэн аргаар унаган англи хэлтэй оронд нь очиж (АНУ, Англи, Австрали...гэх мэт) хар бор ажил хийгээд ч хамаагүй хэл сурмаар байна, хилийн дээс алхаж үзмээр байна. Давхар юм үзэж нүд тайлмаар байна. Надад ямар боломж байж болох бол? Надад мэдээлэл, зөвлөгөө өгч туслаарай хүмүүсээ... баярлалаа.

    ReplyDelete
  123. Баярлалаа!! Үзэл бодлоо нээлттэйгээр хуваалцсанд! Манай улс одоо ардчилсан нийгэмд хөл тавиад 23 жил болж байна. Алдаж оноод л ардчиллыг хөгжүүлэх гээд л урагшилсаар л байгаа.Тэгээд насаараа социалист нийгэмд амьдарч ирсэн хүмүүс л ихэнх нь ерөнхийдөө Их, Дээд Сургуулиудын доктор проффессор гээд л яваа байх бодохнээ. Тэгээд гадна талаасаа ардчилсан нийгэмд амьдраад байгаа мэт харагдах боловч угтаа сэтгэлгээ нь насаараа хүмүүжсэн, дотор нь амьдарсан социалист үнэр ханхлаад л. Нэг бодлын давчуухан, жаахан сэтгэлгээтэй (ном нтр шахаж дүн гаргана гэдэг бол,,,), нөгөө бодлын буруутгах аргагүй (тэд өөрсдийн мэдэлгүй л тэр орчинд насаараа ямар ч сонголтгүй даргын командан доор , эрхээ эдэлж чадахгүй л амьдарч ирцгээсэн). Би хувийн жижигхэн хүн бараг мэдэхгүй шахуу Дээд Сургууль төгссөөн. Гэхдээ л залуухан багш нартай ч хааяа заах арга барилаа олохгүй ч юм уу дутагдалтай тал байсан ч арай чөлөөтэй, хүүхдүүдэд юм сургая гэсэн чин сэтгэлтэй, тэгээд хэзээч архи нтр үнэртүүлэх гэх мэтийн асуудлууд гаргадаггүй л байсан. Тэгээд татлаа түлхээ мөнгө нтрээр дүн гаргадаггүй маш хатуу. Муу бол муугаар нь л D, C-г бол хатуухан л тавьдаг байсан . Хүмүүс улсын сургууль гээд л нэр хүндтэй том гээд бүгд л хошуурцгаадаг. Тэгээд ажилд ороход нэр хүндтэй гэдэг утгаар нь сонгодог. Гэхдээ би хүн сурч л байвал хувийн сургуульд ч сурч чадна л гэж боддог.Хамгийн гол нь ажил дээр гарахад чадвартай байх нь л чухал баймаар. Одоо улс орон минь бага багаар цэвэрлэгдэж, өөрчлөгдөж, үзэл бодол нь шинэчлэгдэж байгаа. Глобалчлагдсан нийгэмд залуус бид л Монголын ирээдүй , болохгүй байгааг нь өөрчлөхийн төлөө, болж байгааг нь дэмжихийн төлөө байх хэрэгтэй болов уу? Би 10 жилээсээ л англи хэлэнд дуртай, тэгээд гадаад хүмүүстэй харилцаж, аялахыг хүссээр ирсээн. Тэгээд мөрөөдөл рүүгээ бага багаар л урагшилсаар л байгаа.Болохгүй байгаа, боломжгүй гэх олон зүйлийг харж сэтгэлээр унахаасаа илүү хаана хөгжих, өсөх, дэвжих боломж байгааг харж англи хэлний сургалтанд хамрагдаж ирсээн.Ээж минь ч бас мөнгө төгрөг өгч дэмжсээр ирсэн. Одоо бол ямартай ч солонгос даргатай.Хоорондоо англиар ойлголцож байна даа. Бүүр гүнзгий нарийн хэцүү зүйлсийг ойлгож чадахгүй ч ойр зуурын ямаа бол ярилцаад ойлголцоод байх хэмжээнд л байгаа. Гэхдээ яг гадаад явж сурна гэж бодохоор арай чамлалттай, мэргэжлийн англи хэл дээр хичээлээ үзнэ гэж бодохоор том л, хол л сонсонгдож байсан. Харин чиний блогоос жаахан ч гэсэн найдвар, урам авлаа баярлалаа! Амжилт хүсье!

    ReplyDelete
  124. za ene ih setgegdliig buren unshsangui. tegehdee iim zuiliig anzaarch setgegdlee bichsen Hongorzuld amjilt husye! Bi buren sanal niilj baina. Bi gadaadad ih surguuly tugssun. Munguld ireed jinhene shokond orj yavlaa. Odoo ch bolovsrolin togtoltsoo huuchin arga barilaar yavj baina. Bid zasaj zalruulah gej ih hicheej huchin zutgej baigaa bolovch bas l gadaad orchniig guitsehgui yagaa ch ugui baina. Minii nudeer hardag ch boloosoi gej... Bid gadaadad tugssun humuus bolovsrol sudlal, hunii nuuts, nariin bichig, designer geh met olon mergejil ezemsheegui bolovch mash olon yanziin ajil tsalinguigeer zereg hiih tohioldol ih baidag. Hairan gadaadad sursan bolovsrol miny uren taragdan zuv yumand zartsuulagdahgui baigaa ny haramsaltai baina. Amia bodood neg huviin baiguullagad ajillaj chadah bolovch ih surguulid ajillaj baigaa miny buruu ch yum uu daa. Buh hun gadaadad yavj amydarch uzmeer baigaa yum. tegvel uuriiguu ch busdiig ch unelj chaddag bolno baih.

    ReplyDelete
  125. Bi angli hel bolon nemeed 2-3 heleer sain yarj bihcij oilgoltsoj chadna. Gadaadad surguuli tugssun. Mongold amydraya gej bodvol Mongoldoo tugssun deer yum gej boddog. Yadaj l tanilin huree ih (buh yum tanilin nuureer butdeg togtoltsoo), ger buliin amydral hojdohgui, togtoltsoogoo sain meddeg geed davuu taluud bii. End hel meddeg baihiin ach holbogdol yer ny baihgui. Orchuulagch geh met olon ajild l barigdana. za ter busad humuusiin chadahgui baigaa yumiig chaddag baih ny bas demii. Unelgeeni togtoltsoo baihgui baihad unegui ajil hiine gesen ug. Busad salbar yamar baidgiig medehgui, Anagaahin salbar lav tiim shuudee. Tangarag urgusun emch nar amydralgui baih yostoi, zolios, unegui ajilna geed l niigmiin togtoltsoo. Herev emch boloh gej baival gadaadad bitgii tugsuurei. harin nariin mergejlee bol uur hereg.

    ReplyDelete
  126. Сайн уу, Хонгорзул?
    Хүмүүсийн сэтгэгдлийг ялган салган хүлээн авах чадвартай, тиймдээ санал, хүсэлт хүлээн авсаар байгаа гэж бодож байна. Манай боловсролын систем үнэхээр хэцүү баригдмал...би ч МУИС-д багшилж явсан.. Би ч хичээлийн завсраар номын санд юм харчихмаар байдаг ч тэд ярина, тоглоно үнэн хэцүү орчинтой байсан. Одоо дээрдсэн болов уу.. Оюутныг бага гэлтгүй идэвх ажлын гүйцэтгэлээр нь оноо өгөхөөр урамшаад өөртөө итгэлтэй, хичээлдээ дуртай болчихдог. Тэрнээс зарим нэг багш нар шиг муу хүүхэд муугаараа дуусна, сайн хүүхэд тасласан ч яахав гэдэг бодолтой санал нийлдэггүй. Чиний блогт хүмүүс дуртай болохоор, санаа, сэдэл авах гэж л цаг гарган орж байгаа тул үргэлжлүүлээд байгаарай.
    Гадаадад сурч, ажиллаж, амьдарсан залуус Монголдоо ирээд хувиа хичээх, хэт өндөр цалин шаардаад бусдаас өөр гэж их "төөрдөг" болчихдог. Тийм л болж болохгүй. Бид ч гэсэн та бүхний хэмжээнд хүрэх гэж илүү бэрхшээл, сорил, цаг хугацаа зарсан гэдгийг бодож л байгаарай.
    Амжилт!
    Keep sharing your experiences anytime, please.

    ReplyDelete
  127. Unshaad buur uram orchloo.BI Canadad surdg ireed jil gariu l bolj bna 10n jilee tugsuud l irsen8ehleed ch mdqu chdqu yum znduu,gertee harimaar ue znduu l bdg bsn,yadj bhaad minii bgaa ene hotd mngolchuud brag bhqu tgeed l yum l bol amarhan shantraad mngold eej aaw nz nuhdiinhuu hajuud surj bgaa angiinhn nzuuddaa bituuhen ataarhaad harihiinsn l gj boddg bsn,ghdee 1 jil unguruud uzel bdol uurchlugddug yum bnaa.ailiin huuhduud surj chadaad bgaa zuiliig bi yagaad surch chddgui iin geed l uuriinhuu hor shariig maltaad l bdg bolsn hehe tanii ene bichsen zuiliig unshaad buur uram orood shan bolchloo tanid bayrlala tani ajil surlaga hudulmurt amjilt husie :)

    ReplyDelete
  128. ugsun hariultuud ni yuun huurhiin. yag zuv helsen bn. amjilt

    ReplyDelete
  129. bichsen ni vnen zvil ixtei yum a manai ulsiin bolovsroliin togtoltsoo dendvv taaruu ni vnen l de, ulsdaa urdaa baridag MUIS ni xetsvvxen ariin xaalganii bagsh naraar egneege teled b.ga yum chin yaj uudluxiin mongold er ni ene sain bolj b.a ged xelchix yum tsuuxun b.ga xuurxii MUIS-iin bagsh nar uursdiinx ni vnen turx tarxiniix ni xemjee ilerchix ged l sandrad b.ga yum u xaashain iim mundag suraad xvnd tuslax ged xicheeged yavj b.ga oxiniig demjed uram xairlad ugch boldgvi yum u xeregtei xereggvi xeden yum xuulj bichsen uuriin gex nomoo shaxdag ni vnen shv teged l xelexeer uurlad l ..

    ReplyDelete
  130. Bolovsroliin system uneheer muu baina, sarmangchin shig l huulj bichuuleed butsaad asuuj dun tavina, yum orchuul gene, nom av gej shahna, suraltsah orchin geed l, ariin haalga denduu ihtei.
    Ydjiihad jil bur huduunii huuhduud bugd l hotiin muis shutis geed surguulid ihenh huviig ni ezelne(Huduunii huuhduudiin bosgo ntr denduu baga), Elseltiin shalgalt gej shudraga gecheed muu huuhduud ni 800 avaal ongirool yvjiidag. Ene buhen oiriin 5-10 jild bol naidvartai uurchlugduhgui baih. hetsuu2

    ReplyDelete
  131. Их дээд сургуулийн төлбөрийг нэмэх хэрэгтэй. Тэгсэний дараа орчин сайжрана, бас багшийн сонгон шалгаруулалт өрсөлдөөнтэй болно. Мянган доллар хүрэхгүй төлбөрөөр мянган доллар хүрэхгүй цалинтай багш нар харин ч дажгүй боловсрол олгож байгаа шүү. Төлбөрийг наад америкийн сургуулиуд шиг болгочихвол яах бол? Зуун доллараар нэмэхэд л эсэргүүцдэг биз дээ? Багшийн нэр хөөдсөн тиймэрхүү хүн мэр сэр байдаг л байх. Гэхдээ энд төгссөн диплом болон олж авсан мэдлэг дээрээ та нар суурилж сурч ажиллаж хоолоо олж яваа биз дээ.

    ReplyDelete
  132. deer Nara bas zuv heljee. Mongold amidrah bol mongold tugssun ni deer gej. Bi gadaadad tugsuud bas gadaadad magistr phD hamgaalsan hun. Yamar ch baisan tugs bish ch gesen 2-3 heltei. Ajil garval ugnuu gehees ashigtai yum bol no shuu dee. Tanilgui, bagshgui, nutag nugyn hureelelgui bol hetsuu dee. Dotoodod tugssun hun alban tushaal ahih ni hurdan. Chamaas buh yumaaraa doloo door baisan ch gesen chinii darga bolno. Yaagaad gevel tom darga ni chamaas emeedeg uchraas urgelj chi daraastai iluu sul doroi huniig darga bolgoj demjij baidag yum. Gehdee mongold tiim ch muu bolovsrol olgodoggui. .

    ReplyDelete
  133. Хонгорзулд энэ өдрийн мэнд! Монгол Улсын боловсролын систем муу болохоор би Америкт очоод үнэхээр гологдож байна гэсэн утга бүхий санаа юм шиг байна. Эх орондоо боловсрол эзэмшсэн гадаадад боловсрол эзэмшсэн хоёрын хооронд хэр зэргийн ялгаа гарах юм бол оо? Дөрвөлжин хэлбэртэй цаас дотор нь монгол эсвэл англиар үсгээр бичсэн үг хэдэн тоо бас гарын үсэг. Энэ дөрвөлжин цаасыг хаа нэгэн газар очоод ажилд орох эсвэл дараагийн их сургуульд суралцахад хэрэглэнэ. Ямар ч улсад сургууль төгссөн яг л ингэж хэрэглэнэ. Би ингэж л хардаг. Таны бичсэнчлэн монголын их сургуулийг би ч яг адилхан дүүргэсэн. Цонхтой цаг зөндөө, ном худалдаж авна, 60Д дүнгээ дипломдоо бичүүлсэн.Гэхдээ би их сургуулиа муу үнэлгээтэй төгчихсөн бас надад юу ч заагаагүй гэж хэлэхгүй.Их сургуулиас чухам сайн англи хэл, анализ хийх ухаан би сураагүй ээ бас. Гэхдээ нэг зүйлийг олж авсан. Тэр бол хүрээлэл. Миний орон зай найз нөхөд танилын холбоо. Би өнөөдөр 60-100 хооронд хэлбэлзэх дүнгээс биш өөрийн олж авсан орон зайнаасаа л хоолоо олж идэж байгаа. Хичнээн сайхан олон сургууль төгссөн, мундаг мэдлэгтэй байсан ч сайхан амьдраад бүгд гэдэс цатгалан байдаг гэсэн амьдралын хууль байхгүй. Би маш сайн боловсролтой болно гэж бодохын оронд өдөр бүр хийж байгаа зүйлээ 100 хувь биелүүлээд, өөрийн орон зайд ирж буй хүрээлэлээ сайн мэдрээд авах зүйлээ аваад л явахад болно.Түүнээс америкит анализ хийгээд байгаа мэдлэгт бол арай байхгүй байх.Хонгорзулын бичсэнчлэн гадаадад л сурвал өндөр боловсрол эзэмшинэ гэсэн ойлголтыг авч буй залууст хандахад гадаадад сурна гэдэг цаанаа хэд хэдэн барьцаа явж байдаг. Барьцаа гэдэг нь амьдрал чамаас хулгайлна гэсэн үг. Одоо тайлбарлая. Гадаадад олон жил амьдрах, сурах гэдэг тийм ч сайн гарц биш гэж би боддог.Чи хилийн дээс алхлаа л бол гадаадын иргэн эсвэл монгол хүн гэсэн нэрээр явна. Хэн ч чамайг мэдэхгүй хэн ч чамайг танихгүй. Дөнгөж төрсөн хүүхэд шиг л бүх зүйлийг шинээр эхлэнэ. Гэр бүл найз нөхдөөсөө холдож байгаагийн нэг илрэл нь юм. Ингээд шинэ найз нөхөдтэй болох хэрэгтэй шинэ амьдралыг эхлэх хэрэгтэй шинэ хүрээлэлийг бий болгох хэрэгтэй. Энэ бүх шинэ зүйл эргээд монголдоо ирээд амьдрахад чинь ямар ч хэрэг болохгүй гэдгийг ойлгох хэрэгтэй. Чи эх орондоо дунджаар 4 жилийн дараа ирэхэд нөгөө боловсролын дөрвөлжин цаасаа чирээд л ирнэ. Түүнээс чиний үүсгэсэн хүрээлэл тэр гадааддаа л хоцордог. Харин 4 жилийн хугацаанд монголдоо үлдсэн чиний найз юутай болсон байх вэ. Ажил дээр гарсан найз нөхөдийн хүрээлэл нэмсэн эх орныхоо амьдрал, нийгэмд дасан зохицох чадварын эхнээс нь эзэмшээд эхэлсэн байна.Зарим нь бүүр гэл бүл үр хүүхэдтэй болсон байна. Харин гадаад явсан чи дөрвөлжин цаастай яг 4 жилийн өмнөх зурааснаасаа ахиад бүхний эхлэх болно. Монголдоо амьдрахын тулд. Яг ийм зүйл угтаад ирэхээр гадаадад сурч амьдарсан залуусын тодорхой хувь нь эх орноосоо татгалзаж буцахыг боддог. Тэр нь илүү хялбар байдаг. Харин түүнийгээ монголд амьдрах хэцүү байна монголчууд ямар бүдүүлэг юм бэ гэхчилэн тайлбарладаг. Ингээд үхэхийн цагтаа эх орондоо ясаа тавина гэдэг үг моодонд орох болсон өнөөдөр.За даа дэндүү их нуршуу зүйлүүд биччихлээ. Хонголзулаас уучлал гуйя чиний бодлыг няцаах гэсэндээ биш өөрийн бодлыг бас бусдад хүргэх гэсэндээ баахан зүйл бичлээ. Ямар ч байсан би Монгол Улсад Их сургууль төгссөн гээд хүнээс доор амьдраагүй, эрүүл саруул, аз жаргалтай сайхан л амьдарч байна.

    ReplyDelete
    Replies
    1. Бас л бодууштай бичсэн байна шүү. Гэхдээ яг ч чиний бичэн шиг байдаггүй юмаа. Уусалт гэж нэг зүйл байнаа хө. Миний харж мэдсэнээр бол ямар ч хүн тухайн газартаа 1 жилийн дотор хангалттай бүрэн уусдаг юм. Хүрээлэл бол хувь хүн өөрөөс нь шалтгаалж бий болдог зүйл шүү дэ.

      Delete
  134. Хэрэгтэй бас үнэн юм бичсэн байна. Дэлхийн хөгжилтэй хөл нийлүүлэн алхахын тулд тэдний дунд орж тэднээс суралцах л хэрэгтэй. Тэгээд сурсан мэдсэнээ эх орондоо ирж хэрэгжүүлэх хэрэгтэй. Ээгий Очироогийн хэлж байгаад бас бодууштай зүйл байна. Гэхдээ Монголдоо хүрээлэл тогтоогоод сайхан амьдарч болох ч гадаад сурч бидний амьдарч байгаа нийгэмд юуг өөрчилөх шаардлагатай байгааг олж харж тэр алдааг засахын тулд аажиллах хэрэгтэй шүү дээ. Монголд сургалтын орчин муу байна гээд гадаадруу гарсан бол эргээд тэр муу байгаа зүйлийг сайжируулахын төлөө өөрийн хувь нэмэрий оруулах хэрэгтэй л гэсэн үг юм.Бид гадаадын боловсролыг монголд бий болгоё л доо. Мэдээж тийм амар биш, амны зоргоор бүтэхгүй л дээ. Гэхдээ л түүний төлөө өөрийн чадах бүхнээ хийх л хэрэгтэй. Гадаадад сурч боловсрол эзэмшсэн залуус маань ийм л гол асуудлыг хөндөж ажиллах хэрэгтэй байгаа юм.

    ReplyDelete
  135. Zuv yum bichsen bn, iimerhuu zuil unshij bj l haana, yu, ymar bdg talaar neg negniihee aldaa onoo der ajillaj avah zuile avch hayhiihg n hayj bh heregtei. Mongoliin surguuliud unudur iim ylzarsan bolsn n unenshde saint muutai bagsh holildson l bdg gehdee ted nart hezee ch shaviinhaa tuluu gsn SETGEL baidaggui unen shuu. Manai mongol uls 3 say ch hurehgui hun amtai iim jijighen, hen negen yamr negen ajil garaad tanil talaara ussun devjdeg n il haragdaj bgazde Taniltai hun taliin chinee gej ... tanil saitai hunii amidral ter chigere l shn bn ajil n saadgui butne , ur huuhed saihan bolovsrol, mergejil ezemshine/ tedend buh l yum neelttei/ gd l ... Tgtl zah zeeld shiljij bh uyd nam zasag gej yvaagui, goc goid aviyasgui egel jiriin mongol ulsiin irgen humuusiin huuhded edgeer bolomjuud unende hyzgaarlagdmal, surya medya, hugjiyu bugd l surgaltiin tulbur nehegdene, za tgd baga surguuliasaa avhulad ih surguuli hurtlee huuhed oyutnuud n uuriin uzel bodliig chuluutei ilerhiilj chadahgui bagsh gdg mangaagaas aisan chichirsen ulsuud , deer neg comment-d hunii nudruu ch harj chadhgui gej bnleee, oyutnuda anhnaas n ailgaad surduuled nugudul n inged helchvl ene bagsh namaig yachih /uliraah, huuh/ bol gsn aidastai .... ecest n helehed Bagsh nar oyutnudaa HUN gej huleej avdag boloosoi gej naidiidaaa.....

    ReplyDelete
  136. Нэгийг бодогдуулж хоёрыг тунгаахаар үнэн зүйлийг бичжээ. Баярлалаа.

    ReplyDelete
  137. Жонжү вишион коллеж нь Солонгосын баруун өмнө зүгт орших Чолла бүг мужийн төв болох Жонжүд байрладаг бөгөөд 1976 онд анх байгуулагдсан. Бодит үйлдэл болон ажлын талбар дээр нь сурсан өндөр ур чадварлаг боловсон хүчин бэлтгэх 2 жилийн хугацаат коллеж юм.
    Сургуулийн вэб хуудас: http://www.jvision.ac.kr/ Холбоо барих утас: 0082-63-220-3941-2

    ReplyDelete
  138. hun huni uzel bodol uur baidag. minii huvid uuriin chin sanaag ih demjij baina. bas zuwulguu, uram ugsund bayarlalaa.

    ReplyDelete
  139. Д.БаттүвшинNovember 8, 2013 at 1:22 AM

    Сайн байна уу,
    өөрийн тань бичсэн нийтлэл маш их таалагдлаа. Тэр бүү хэл, хүмүүсийн сэтгэгдлийг уянгын хайлалтай нь цуг нэг нэгэнгүй уншлаа. Уул нь төрийн албан хаагч л даа, би. Завгүй ажилтай ч нэгэн Жиргээч анд маань заавал уншаарай гэсний дагуу үдийнхаа цайг оруулаад 2 цаг уншлаа. Үнэн үгтэй ч бас шүүмжтэй зүйл бичжээ.
    /үргэлжлүүлээд нээх ёсчлохгүй бичье, болно биз дээ/
    Бид 2т ижил төстэй талууд маш их байна. Нуух ч юм алга. 5н жилийн орос школтой, +5н жилийн герман школ, 4н жил МУЙС, 12,5жил герман оюутны боловсрол /ээж аавын маань буян байх/.. сүүлийн 3-4 жил ЭХ ОРОНдоо хүчийг үзүүлж сүрийг бадраахыг хичээж явна. мэлээн товчилсон болхыг ойлгоно биз. юун яасан мундаг хүн болох, эргээд ирхэд бүх найзууд, багын андууд бүгд л өөр өөрийн гэсэн юмтай захирлууд.. дарга гм,.. бие хамгаалагчтай нтр.. нүдээ бүлтийлгээд чихээ дэлдийлгээд ч ойлгохгүй. за тэгээд ажилд орно нэг л их гадаад боловсролтой хүн.. нийтээрээ ойлгохгүй бхад чи ганцаараа урсгал сөрөх гээд үз дээ л гэнэ.
    Заа тэгээд эзгүй байх хооронд чинь гадныхан ирээд эзэн суучихсан, уулыг чинь ухаад усыг чинь уугаад эцэг эхийг тань мөнгөний боол болгосон бхыг хараад нэг зүйл бодно биз дээ.
    Хүн хүнээс илүү байна гэж хэзээ ч байхгүй, аль нэг талаараа дутуу л байж таарна. Мэддэг мэддэгтээ л мундаг байх хэрэгтэй, түүнээс биш би гадаадад байсан бүх юмаараа илүү гх зүйл нэг ч бхгүй. Гадаадад боловсрол олсон гээд их хурлаар л нэг хүмүүс бна, тэр гадаадтайгаа нийлээд МОНГОЛыг минь хувааж идэж бхыг харж сууна. Монгол хүн Монгол хүнээсээ гуйхгүй амьдрана гж байхгүй. Монгол хүн Монгол хүндээ л туслана. Нэг нь гуйна, нөгөө нь авилгал өгнө. Би өөрөөсөө ичдэг үе ч байна, хөдөө явхаараа чаддаг зүйл нэг ч бхгүй болно. МОНГОЛ ЭР ХҮН ийм л байдаг болвуу гэмээр бодол төрөн бусдыг харна. морь унаж чадахгүй, мах идэхгүй, .. хоол хүнс бэлдэх, түлээ мод, ..МОНГОЛ СУУ УХААН..нэг л их Жип унасан бие цэгнэж барьсан сансрын амьтан.. би МОНГОЛ ХҮН бхаа больжээ.
    Битгий бууж өгөөрэй, байнга давшил, ихийг сур, .. МОЛГОЛ ХҮН дэлхийн талыг эзлэж явсан удаа бий, дахин эзэлж болно гагцхүү цаг хугацаа л харуулна. ХЭЗЭЭ???
    Бид хөгжиж байна, бусдыг гүйцнэ .. бла бла хөл нийлүүлэн алхана.. бусдын хөгжлийг зогсоож чадах л юм бх даа???
    Нэгэн Синга-хужаа МОНГОЛд минь ирээд буцахдаа нөгөө хужаадаа хэлж байна гн:
    -монгу хүүхэн болгон янхан, машин болгон такси. гэж хэлсэн байх юм. уурлахын хажуугаар үнэнийг тунгаан бодож үзлээ. худлаа гэж бодсон ч 80% нь үнэн.
    би уул нь их өөдрөг сэтгэх дуртай, хүнд зөвөлдөг, болохгүйг болгоно гэдэг хүн л дээ.. амьдралын өмнө өвдөг сөхрөх өдөр бдгийм байна.

    ЖИЧ: тэр дунд байгаа МУЙС-ийн бололтой багшмаад: 90-ээд оноос хойш ОЛДМОЛ боловсролтой багш нар маш олон болсон бүгдийг нь хэлээгүй ч бараг ихэнх нь, өөрийн бүтээл гж оюутны орчуулах гж оролдсон утга учиргүй баахан номоо хэвлүүлэхдээ ядахдаа, нээрээ гууя, ядахдаа алдаагүй хэвлүүлээч. ОЛДМОЛ гэдгийн учрыг нь зөв тайлж ойлгоорой.

    Заа ингээд зурвас болох зуйлээ төгсгөл болгоё.
    Өргөө гэр чинь төв сайхан,
    Өнөр бүл чинь энх сайхан болтугай.
    Таньд болон танай гэр бүлд сайн сайхныг хүссэн

    Д.Баттүвшин

    ReplyDelete
  140. сайхан л ишлэл юм... эсэргүүцээд энэ тэр байх юм бол алга л даа өнөөгийн монголын нөхцөл л тийм... гэхдээ тэр ТИС-ийн оюутны соёлтой хувилбар гэсэн үгийг сайн ойлгосонгүй... сургууль сургуулиар талцах ч гэсэнгүй...яахав МУИС-д орж сурч байсны хувьд мэдээж чадвартай мэдлэгтэй л байлгүйдээ өөрөө... гэхдээ хүн болгон МУИС-д сурч цагаан захтай ажил мэргэжилтэй болох албагүй (жич: инженерийн гэдэг хүндхэн мэргэжил ч мөн цагаан захтай ажилд хамаардаг юмсан уг нь, адилхан ШУ-ны бакалавр зэрэг авдаг шүү дээ) мөн дээрээс нь аль ч сургуульд түм буман хүн сурч байгаа... тэд бүгдээрээ адил биш заавал яагаад ТИС гэдэг сургуулиар муу муухай бүдүүлэг бүхнийг төлөөлүүлдгийг би ойлгодоггүй... би өөрөө ТИС-ийг сурч төгссөн хүн, түүгээрээ ч бахархдаг мөн одооноос өөрийгөө аль хэдийн голоод эхэлчихсэн байгаагаа ч нуугаад юу гэхэв...МУИС-д ч мөн адил данс тооцоотой биш ч сурч байгаагаас ялгаагүй оюутан нь байж бас үзсээн үзсэн...салбарууд хоорондоо ингэж талцдаг жишээ олон бий нь ч бий... муу муугаа дуудалцвал хаа хаанаа ялгаагүй шүү дээ... оюутан цагтаа хүн бүр дор бүрнээ ямар байснаа мэдэж л байгаа, туулж өнгөрүүлсэн дурсамж нь нэг нэгнээсээ нээх өөр биш л болов уу, тэрнийг нь заавал нэр цохож нэг сургуулийн нэрээр төлөөлүүлэх хэрэг байгаа ч юмуу гүй ч юмуу?...гэхдээ бас МУИС-д тоо үсэг тэмдэг холилдсон уртхан тоо бодож, зөв бичихдээ ч ээ дээ мөнчиг хэцүүдээ улсууд, шугам бариад тэгшхэн зураас зурчихаж ч чаддаггүй, яаж их сургуульд тэр тусмаа энэ том сургуульд яажшуухан орсныг нь гайхмаар улсууд цөөнгүй бий шүүдээ, би ч харж л явсан...олон хүн цугласан газар хаа ч сайнтай муутай холилдож л байдаг хүмүүс сайныг нь биш мууг нь дэлгэж ярьдаг, хүмүүс бие биенийгээ сургууль сургуулиа элдэв бусаар хэлж л байдаг...салбар бүр тус тусдаа шүүдээ, ТИС-ийн оюутнууд гэж яасан ямар хүмүүс юм бэ? тэдний сонгодог бөгөөд соёлтой жишээ гэхээрээ бас ямар юм? Миний ойлгож буйгаар ТИС level доогуур гэж байгаа бол яах гэж ер нь өөр түвшинтэй харьцуулна гэж? Адилхан түвшинтэйгээ л харьцуулах хэрэгтэй шүүдээ... Олон эрчүүдтэй, асуудал их гардаг нь ч үнээн үнэн...бусад сургуульд жишээ нь бас танай сургуульд ч гарж л байдаг шүүдээ бүгд тийм гэсэн үг бас биш л болов уу? миний хэлэх гээд байгаа зүйл бол яахав ихэнхи монгол оюутнуудыг хамарсан энэ байдлаа яагад ТИС гэдэг сургуулиар төлөөлүүлж тэнд сурч байгаа мөн төгссөн энэ асуудалд огтхон ч хамааралгүй бусад улсуудын нэр хүндэд халдаж байгаа юм бэ гэдэг л байна? Миний харж байгаагаар өөрөө сургуулиа дурсах их л дуртай хүн бололтой бусад хүн ч мөн адил шүүдээ... Fulbright-ын тэтгэлэг авч бүр ч томоохон хүрээнд суралцаж байгаа тань бахархууштай байнаа, гэхдээ энэ өчүүхэн жалганы явцуу үзэл бодлоо арай өөрчилсөн нь дээр болов уу гэж би уг нь бодох юм.

    ReplyDelete
  141. zuv um zaluu hun buchsn baina. chinii tald shuu. buu uharch buts. MUIS 'budaa' gsn unen bna.

    ReplyDelete
  142. yostoi zagtnasan gazar maajiv gegcheer saihan bichjee... yag l eniig l ue tengiin zaluusdaa helj huvaaltsmaar baisan yum. bayarlalaa mun tsaashfiin surlaga hudulmurt tani amjilt husie.

    ReplyDelete
  143. yag zuv saihan helsen bna...

    ReplyDelete
  144. Ih unen yum bichij bi bas end uuriiguu goloool suraal yvjiina yu gheer ailiin huuhduud uneheer aihtar bn minii basic baklavriin medleg unheer tus nemer bolohgui bn ene masteriin hicheeld mgliin bolovsrol unheer arai l bgaa uneen. end ireel ursulduun gj yu bolohiig mederch bn umnu ni bol zugeer ursgalaaraa huvdg bj unheer hicheej tsag tutam tolgoi ajillaj bn shuu end hehe

    ReplyDelete
  145. Sain bnuu? Goy niitlel bichjee. Endees humuus avahiig n avaad hayahiig n hayj bolno shu dee. Bi i bas hari orond surj bgaa hunii huvid sanal ih niiilj bna, adil tustei ch mergejleer surj bgaa um bna. Manai naizuud Mongold surdag l daa, tgeed tednii yarij bgaa umnaas sonsohoor haayaa bas hetsuu l sanagddag um. Bi ch yaahav aztai hun, eej aaviinhaa buyand hari orond erdem surj bgaa hun. Gehdee iim bololtsoo hun burt baihgui shuu dee, ingeed bodohoor Mongold bgaa uchnuun mundag temuuleltei hernee hussen medlegee buren duuren ezemshij chadahgui bgaa huuhduudiig haraad ih uruvddug.
    Ta yag l suuliin uyed minii ih bodoj zovinoj baisan sedveer bichjee. Yaagaad hedhen myangan oyutniig saihan bolovsroliin system-eer buutsiilj boldoggui um bol doo?

    ReplyDelete
  146. ТА БҮХЭНД ЭНЭ ӨДРИЙН МЭНДИЙГ ХҮРГЭЕ. Надад бас маш таалагдлаа илүү олон хүн уншаасай гэж бодож байна. энэ блогийг бүрэн гүйцэт уншиж нь бас ч гэж зүтгэл шүү. миний бодлоор МОНГОЛД хамгийн хямд үнээр хамгийн муу боловсролыг худалдаж авдаг. харин гадаадад сайн сургуульд өндөр үнээр дунд зэргийн боловсрол худалдаж авдаг. тэгвэл хамгийн сайн боловсрол ямар үнэтэй байдаг? бодоод үзээрэй ... бид заавал хэрэгтэй хэрэггүй олон хичээл судалж өндөр боловсролтой болох албагүй амьдралын ухаан хэрэгтэй энэ бас боловсрол юм шүү. монгол хүний нэг сайн давуу тал гэвэл хүний нутагт очихоороо морь мал шиг зүтгэж муугаа үзүүлэхгүй гэж их хичээдэг..... монголд ч бай гадаадад ч бай хамгийн сайн боловсролыг хичээл зүтгэлээр авдаг юм шүү.

    ReplyDelete
  147. Sain uu?
    sain baina, bi hubidaa chamaig uhaantai hyn gej bodloo. yumiig hyn yaj ch hyleej abch bolno, ter bol hubi hynii hereg.
    hen ch baisan ooriinhoo zamaar l yabna, tegeheer uram, zorigtoi, oortoo itgeltei yabaarai,
    minii hubid ih zyiliig bodloo.

    Bayarlalaa.

    ReplyDelete

Traveler, mother, student, photographer, adventurer, lover of nature and free-spirited soul